Η τρόικα σηκώνει τα χέρια ψηλά...

Ανησυχία, προβληματισμός και δυσφορία επικρατούν στις Βρυξέλλες για την πορεία που έχουν πάρει τα δημοσιονομικά της Ελλάδας αλλά και τη σαφή έλλειψη πολιτικής βούλησης της κυβέρνησης να κάνει πράξη αποφάσεις που θα ανακόψουν έστω και αργά τον εκτροχιασμό του προϋπολογισμού του 2011.

Τα υψηλόβαθμα στελέχη της Ε.Ε. δεν ξέρουν πλέον τι να πιστέψουν, αφού στις συναντήσεις με τον πρωθυπουργό λαμβάνουν «μηνύματα αποφασιστικότητας και διάθεσης να παρθούν όσα σκληρά μέτρα χρειάζονται προκειμένου να επιτευχθούν οι στόχοι του μνημονίου». Αυτό το μήνυμα έλαβε και ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Χένρι Βαν Ρομπέι, από τον οποίο ο πρωθυπουργός ζήτησε πολιτική και επικοινωνιακή στήριξη, εν όψει των δύσκολων εβδομάδων που έρχονται.

Τα πράγματα όμως περιπλέκονται όταν στα χέρια των αξιωματούχων της Ε.Ε. φτάνουν τα πορίσματα των ελέγχων της τρόικας, που δείχνουν ότι υπάρχει καθολική κατάρρευση του ...

οικονομικού και πολιτικού συστήματος της χώρας. Μάλιστα, στο τελευταίο ραβασάκι που έφτασε στα γραφεία της Κομισιόν, της ΕΚΤ και του ΔΝΤ, με αφορμή τους πρόσφατους ελέγχους του τεχνικού κλιμακίου της τρόικας, περιγράφεται μια χαώδης κατάσταση:

♦ Δεν λειτουργεί ο κρατικός μηχανισμός, αφού οι υπάλληλοι δεν ξέρουν εάν θα κρατήσουν τις θέσεις τους.

♦ Υπάρχει λευκή απεργία στη δημόσια διοίκηση αλλά και από ορισμένους υπουργούς που εκφράζουν με αυτό τον τρόπο την αντίρρησή τους στην οικονομική πολιτική.

♦ Υπάρχουν προχειρότητα και καθυστερήσεις στο υπουργείο Οικονομικών, που έχει ζητήσει από την τρόικα να καταρτίσει αυτή τα νέα μέτρα που έρχονται!

♦ Η στρατηγική να πέσει το βάρος στην είσπραξη εσόδων έχει αποτύχει.

♦ Υπάρχει έλλειψη επικοινωνίας μεταξύ του υπουργού Οικονομικών με τους συναδέλφους του μεγάλων υπουργείων.

♦ Υπάρχει έλλειψη συντονισμού στην κυβέρνηση και χάος στην επικοινωνία μεταξύ πρωθυπουργικού γραφείου και υπουργείων.

♦ Διαπιστώνονται σημαντικές καθυστερήσεις στη συλλογή των στοιχείων, που θα φέρουν και νέες αναθεωρήσεις προς τα πάνω του ελλείμματος και του χρέους για το 2010, πέραν αυτής που θα ανακοινωθεί στις 26 Απριλίου.

♦ Δεν υπάρχει αναπτυξιακό πλάνο που θα βγάλει τη χώρα από τη βαθιά ύφεση.

♦ Τα πλούσια κοινωνικά στρώματα εξακολουθούν να φοροδιαφεύγουν.

♦ Η έλλειψη σοβαρού πλάνου διαχείρισης των μεταρρυθμίσεων αυξάνει τα κρούσματα διαφθοράς και οι αυξήσεις στους φόρους αυξάνει την κερδοσκοπία.

♦ Η γραφειοκρατία εμποδίζει την άφιξη σοβαρών επενδυτών στη χώρα με αποτέλεσμα να τίθεται σε κίνδυνο το πρόγραμμα των αποκρατικοποιήσεων.

Όπως διαπιστώνει στέλεχος της τρόικας, με το οποίο συνομίλησε το «Π», «παρά τη διεύρυνση της μαύρης τρύπας στα έσοδα και τον Μάρτιο, η κυβέρνηση φαίνεται να σφυρίζει αδιάφορα και ο κάθε υπουργός να ασχολείται μόνο με το πολιτικό του μέλλον».

«Δεν φαίνεται να έχουν λάβει στα σοβαρά τα μηνύματα που στέλλονται τον τελευταίο καιρό για τον εκτροχιασμό των δημοσίων οικονομικών και υπάρχει κίνδυνος η Ελλάδα να βρεθεί σύντομα προ δυσάρεστων εξελίξεων», ανέφερε χαρακτηριστικά ο αξιωματούχος.

Πολιτικά παιχνίδια!

Από τη συνομιλία μας με τον αξιωματούχο της τρόικας προκύπτει ότι υπάρχει σοβαρή πιθανότητα να καθυστερούν από τον Ιούνιο και μετά οι εκταμιεύσεις των δόσεων του δανείου, ως ύστατος μοχλός πίεσης για να προχωρήσουν τα μέτρα που προνοεί το μνημόνιο. Μόνο που, όπως ανέφερε με έκπληξη ο αξιωματούχος, ακόμα και αυτή η εξέλιξη χρησιμοποιείται για πολιτικά παιχνίδια επιβίωσης εντός της κυβέρνησης!

Όπως είχε γράψει το «Π» στις αρχές Μαρτίου, το ΔΝΤ είχε αποστείλει εμπιστευτική έκθεση προόδου στον πρωθυπουργό, βγάζοντας στη σέντρα το οικονομικό επιτελείο, το οποίο εν πολλοίς χρεώνεται την αποτυχημένη πορεία του μνημονίου και τη λανθασμένη στρατηγική να επιμένει σε εισπράξεις εσόδων - μαμούθ, που βεβαίως ήταν ανέφικτες λόγω της ύφεσης, που επίσης αγνοούσε το υπουργείο Οικονομικών. Τότε ήταν που άρχισαν οι πρώτες διαρροές περί αντικατάστασης του Γιώργου Παπακωνσταντίνου στον επόμενο ανασχηματισμό.

Αυτή τη φορά ο υπουργός Οικονομικών φαίνεται πως προσπαθεί να προλάβει νέα δυσμενή γι’ αυτόν έκθεση ρίχνοντας (ακόμη μια φορά) το μπαλάκι των καθυστερήσεων στους Κατσέλη, Ραγκούση, Χρυσοχοΐδη, Ρέππα, Λοβέρ-δο, οι οποίοι φαίνεται πως θα επωμιστούν τις νέες οριζόντιες περικοπές σε μισθούς, συντάξεις, επιδόματα αλλά και απολύσεις στον δημόσιο τομέα!

Τι προσπαθεί να προλάβει ο Παπακωνσταντίνου; Μια νέα, πιο σοβαρή ανταρσία εντός του Υπουργικού Συμβουλίου. Γιατί; Όλο αυτό τον καιρό το οικονομικό επιτελείο έχει «πάρει πάνω του» τη δέσμευση ότι δεν θα υπάρξουν οριζόντια μέτρα, δεν θα θιγούν τα μεσαία και φτωχά κοινωνικά στρώματα και δεν θα υπάρξουν άλλες απολύσεις στο Δημόσιο.

Όλες αυτές οι διαβεβαιώσεις όμως δόθηκαν χωρίς να υπάρχει έστω και πλάνο για τα νέα μέτρα! Η απειρία των συμβούλων που έχει γύρω του ο Παπακωνσταντίνου (το έχουμε επισημάνει πολλές φορές) τον έχει οδηγήσει να ζητάει από την τρόικα την κατάρτιση των μέτρων. Οι εμπειρογνώμονες της τρόικας, από την άλλη, δεν είναι σε θέση να γνωρίζουν τις ιδιαιτερότητες της ελληνικής οικονομίας και κοινωνίας, με αποτέλεσμα να αναζητούν λύσεις -σοκ επειδή μπορούν να βασιστούν μόνο στα νούμερα, τα οποία βεβαίως δείχνουν εκτροχιασμό.

Όπως μας ανέφερε ο αξιωματούχος της τρόικας, πολλές φορές οι εμπειρογνώμονες έχουν εκφράσει τη δυσφορία τους για την έλλειψη πείρας στο οικονομικό επιτελείο, την ανυπαρξία μελετών και πορισμάτων για την αποτελεσματικότητα των μέτρων, αλλά και την προχειρότητα με την οποία αυτά λαμβάνονται.

Αυτή η φορά δεν αποτελεί εξαίρεση, όμως αυξάνεται η δυσφορία των τεχνοκρατών και η διστακτικότητά τους να υπογράψουν άλλα μέτρα «χωρίς όραμα» που θα συνδέσουν το όνομά τους με μια πιθανή αποτυχία του ελληνικού σχεδίου.

Ο Παπακωνσταντίνου έχει αντιληφθεί τις εξελίξεις που έρχονται, έχει λάβει τα προειδοποιητικά μηνύματα τόσο του ΔΝΤ όσο και της Κομισιόν, έχει διαπιστώσει τη σκληρή στάση που επικρατεί πλέον στους κόλπους της ευρω-ζώνης και ζήτησε την κάλυψη του πρωθυπουργού.

Γι’ αυτό και η ανακοίνωση στους πέντε κορυφαίους υπουργούς για τις δραστικές περικοπές στις δαπάνες που έρχονται και τους αφορούν έγινε παρουσία του Γ. Παπανδρέου. Όπως προκύπτει από το ρεπορτάζ, αρκετοί ήταν οι υπουργοί που εξέφρασαν τη δυσφορία τους για το ότι ζήτησαν από τον υπουργό Οικονομικών να τους πει τι μέτρα θα ληφθούν, αλλά απάντηση δεν πήραν! Ο λόγος δεν είναι μόνο η εσωστρέφεια του Παπακωνσταντίνου, αλλά και το γεγονός ότι τα αναλυτικά μέτρα τα εκπονεί... η τρόικα ελλείψει εμπειρογνωμόνων στο ΥΠΟΙΟ!

Βλέποντας ότι έχει αρχίσει να σχηματίζεται ξανά μέτωπο εναντίον του, ο υπουργός Οικονομικών διέρρευσε τις τελευταίες μέρες σε φίλα προσκείμενες εφημερίδες ότι ουσιαστικά η τρόικα είναι πυρ και μανία με τους κορυφαίους υπουργούς που δεν έχουν υποβάλει τα προγράμματά τους. Μάλιστα οι διαρροές δεν διστάζουν να αναφέρουν ότι γι’ αυτό κινδυνεύουν οι επόμενες δόσεις, οι οποίες γίνονται αντικείμενο πολιτικών παιχνιδιών, χωρίς να υπολογίζεται το όποιο κόστος μπορεί να έχουν στη φημολογία γύρω από την οικονομία της Ελλάδας.

Οι δόσεις βρίσκονται σε κίνδυνο, αλλά... για άλλους λόγους!

Ο Σόρος, ο Γιώργος και τα... μυστήρια

Εκεί που η κυβέρνηση μας «πουλούσε» ότι όλα εξελίσσονται ομαλά, ήρθαν πάλι οι ξένοι για να μας πουν ότι η χρεοκοπία είναι πάλι προ των πυλών. Φαίνεται μάλιστα ότι το ερώτημα πλέον δεν είναι αν αυτή θα γίνει, αλλά πώς θα ονομαστεί («αναδιάρθρωση», «φιλική διευθέτηση» κ.λπ.), πότε θα γίνει (πριν ή μετά το 2013) και κυρίως σε ποιο σύστημα θα «κάτσουμε»: στους Ευρωπαίους ή τους Αμερικανούς;

Δεν πέρασαν ούτε λίγες ώρες από τη δήλωση του επιτρόπου Όλι Ρεν ότι η Ελλάδα δεν θα χρεοκοπήσει, και ο υπουργός Οικονομικών της Γερμανίας Βόλφγκανγκ Σόιμπλε βγήκε να δηλώσει ότι ...

η επιμήκυνση του χρόνου αποπληρωμής και η μείωση του επιτοκίου της 11ης Μαρτίου ίσως να μην αρκούν για την αποκατάσταση της οικονομικής υγείας της Ελλάδας.

Προειδοποιήσεις

Ήταν μία ακόμη γερμανική προειδοποίηση, της οποίας είχε όμως προηγηθεί μια σημαντικότερη: ότι οι υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης, που μίλησαν τηλεφωνικά στις 2 Απριλίου, εκτίμησαν (τουλάχιστον οι περισσότεροι) ότι η Ελλάδα δεν θα καταφέρει να αντλήσει χρηματοδότηση από τις αγορές το 2012 και αναρωτήθηκαν αν θα έπρεπε να εξεταστεί το ενδεχόμενο αναδιάρθρωσης του ελληνικού χρέους.

Οι προειδοποιήσεις έρχονται λίγο μετά τη δήλωση του επικεφαλής του Ινστιτούτου IFO (του γερμανικού ΣΕΒ δηλαδή) Χανς Βέρνερ Σιν ότι το τεράστιο δημόσιο χρέος της Ελλάδας πρέπει να περιοριστεί μέσω μιας αναδιάρθρωσης: «Είναι προφανές ότι η Ελλάδα έχει χρεοκοπήσει. Πρέπει να βάλουμε το χρέος στο τραπέζι και να απελευθερώσουμε αυτήν τη χώρα από ένα μέρος του τεράστιου χρέους της» τόνισε, την ώρα που ο επισκεπτόμενος την Αθήνα Τζορτζ Σόρος έλεγε το ίδιο. Γιατί μας τα λένε όλα αυτά τώρα και τι θέλουν;

Στη Σύνοδο της 25ης Μαρτίου η Ε.Ε. πήρε μια ιδιαίτερα σημαντική απόφαση, που στον ελληνικό Τύπο (με εξαίρεση το «Π», το οποίο επέμενε να τη «φωτίζει» διαρκώς) «χάθηκε» πίσω από τις θριαμβολογίες και τις ιαχές για την επιμήκυνση που τότε... «πήραμε» από την Ευρώπη και τη μείωση των επιτοκίων στα δάνεια της τρόικας. Η απόφαση, που φαίνεται να αφορά την Ελλάδα περισσότερο από την ίδια την επιμήκυνση, είναι η παραδοχή ότι ένα κράτος που δεν θα μπορεί να εξυπηρετήσει το δημόσιο χρέος του θα εντάσσεται στον Μόνιμο Μηχανισμό Στήριξης που θα λειτουργήσει μετά το 2013, αφού πάει σε αναδιάρθρωση του χρέους του.

Η είδηση ότι μία χώρα της ευρωζώνης μπορεί να μην είναι σε θέση να εξυπηρετήσει το χρέος της, σπάει ένα μεγάλο ταμπού της Ευρώπης, αλλά παράλληλα επισημοποιεί τον κίνδυνο ενός «κουρέματος». Κάτι που όμως στην περίπτωσή μας έχει ήδη ενσωματωθεί στα ελληνικά ομόλογα, τα CDS, των οποίων προεξοφλούν ήδη ένα κούρεμα της τάξης του 30% - 35%.

Η αναφορά στο ενδεχόμενο μιας αναδιάρθρωσης (δηλαδή μιας ελεγχόμενης χρεοκοπίας με «φιλική διευθέτηση») δεν έσκασε σαν κεραυνός εν αιθρία. Συζητείται στα διεθνή οικονομικά fora, περιγράφεται από όλους τους σοβαρούς οικονομολόγους ανά την υφήλιο και γράφεται στα ελληνικά και ξένα media εδώ και μήνες ως σενάριο. Υπάρχει όμως και επίσημα από τη στιγμή που η κυβέρνηση αποδέχθηκε τον τρόπο λειτουργίας του Μόνιμου Μηχανισμού Στήριξης.

Ίσως λοιπόν το ερώτημα να μην αφορά τόσο πολύ το «αν», αλλά το «πότε»... Ο Σόρος το είπε ξεκάθαρα: Αναδιαρθρώστε τώρα που σας (δηλαδή... «μας») συμφέρει περισσότερο. Βέβαια ο γίγας αυτός έχει ποντάρει τόσο πολλά στην ελληνική χρεοκοπία, ώστε ίσως χάσει τον ύπνο του αν αυτό δεν συμβεί, αλλά το ερώτημα του χρονισμού μιας αναδιάρθρωσης είναι πολύ σημαντικό. Το πότε και το πώς...

Μπορεί να γίνει όσο διαρκεί ο προσωρινός μηχανισμός; Εδώ το πρόβλημα του χρέους θα εντοπιστεί σε Ελλάδα, Πορτογαλία και Ιρλανδία. Δηλαδή σε ένα ποσό στήριξης έως 300 δισ., με πρόσθετα άλλα 200 δισ. που προβλέπεται να γίνουν απαιτητά λόγω απρόβλεπτων εξελίξεων. Στην περίπτωση αυτή υπάρχει πρακτικό πρόβλημα με τις εκταμιεύσεις, το οποίο έχει να κάνει με τις εξελίξεις στη Γερμανία και τις άλλες χώρες που θα βάλουν το χέρι στην τσέπη. Το ερώτημα είναι, δηλαδή, αν η Μέρκελ μπορεί να πείσει τους ψηφοφόρους της (και να μη χάσει τις εκλογές) ότι πρέπει να βάλει κι άλλα χρήματα στον προσωρινό μηχανισμό.

Πολιτικά η περίοδος έως τον Οκτώβριο είναι δύσκολη. Το χειρότερο είναι ότι το ίδιο διάστημα συμπίπτει με τη χρονική περίοδο που θα γίνουν τα πιο σκληρά stress test στις ευρωπαϊκές τράπεζες: αν τα τεστ αυτά γίνουν τη θερινή περίοδο (δηλαδή ενώ δεν θα έχουν δοθεί τα επιπλέον χρήματα) και βγάλουν στην επιφάνεια τρύπες που δεν αναμένονταν, υπάρχει το πρόβλημα πώς θα καλυφθούν.

Κάτι τέτοιο λοιπόν φαίνεται να απομακρύνει το ενδεχόμενο μιας «αναδιάρθρωσης τώρα» για την Ελλάδα. Αυτό, όμως, ισχύει μόνο σε ό,τι έχει να κάνει με το ευρωπαϊκό πακέτο, καθώς από μια τέτοια κίνηση θα έχαναν οι γαλλικές και γερμανικές τράπεζες, ενώ παράλληλα θα έπρεπε να πληρώσουν και τα ασφάλιστρα για τα CDS που ποντάρουν στο ότι δεν θα υπάρξει πτώχευση πριν από το 2013.

Ακριβώς το αντίθετο ποντάρισμα έχουν κάνει οι γύπες των «αγορών» (Πόλσον, Σόρος κ.λπ.) και γι’ αυτό τα αγγλοσαξονικά ΜΜΕ πίεζαν τις τελευταίες ημέρες τόσο πολύ για «αναδιάρθρωση τώρα». Τα συμφέροντα που εκπροσωπούν, θέλουν να βάλουν στο τσεπάκι μεγάλες ελληνικές επιχειρήσεις, όπως τον ΟΠΑΠ και τη ΔΕΗ, όμως το μεγαλύτερο θέμα γι’ αυτούς είναι ο χρόνος: Θα γίνει μια αναδιάρθρωση πριν από το 2013;

Αναδιάρθρωση χρέους μετά το 2013 σημαίνει ότι δεν υπολογίζεται στη διαδικασία αποπληρωμής το δάνειο της τρόικας, αλλά μόνο το υπόλοιπο χρέος. Κάτι που σημαίνει ότι η Ελλάδα θα πρέπει να αναδιαρθρώσει τα υπόλοιπα 250 δισ. του χρέους. Αντίθετα, μια αναδιάρθρωση πριν από το 2013 θα συμπεριλάβει και το δάνειο της τρόικας.

Το μεγάλο παιχνίδι

Πώς στήνονται σ’ αυτό το παιχνίδι οι μεγάλες δυνάμεις;

Οι Αμερικανοί, που βολεύονται με το σκληρό ευρώ και τη σχέση 1,4 προς 1 με το δολάριο, θεωρούν ότι πρακτικά μπορεί να ζητήσει το ΔΝΤ να καλύψει το ελληνικό χρέος τώρα και μόνο του. Και ακριβώς αυτό είπε ο Σόρος στον Γιώργο Παπανδρέου: «Θα πρέπει να διευκολυνθεί η Ελλάδα», ώστε να επιμηκυνθεί η χρονική διάρκεια πληρωμής με χαμηλότερα επιτόκια. Όσοι κάνουν, όμως, πονηρές σκέψεις, δεν βλέπουν μόνο τα συμφέροντα των βραχυπρόθεσμων κερδοσκόπων, όπως ο Σόρος, αλλά μια πολύ ευρύτερη εικόνα: Οι Αμερικανοί πέτυχαν τον αρχικό στόχο να περιορίσουν την Ευρώπη, να κάνουν πάλι διεθνές νόμισμα το δολάριο, ενώ το ευρώ παραμένει εξαιρετικά ακριβό. Ας μην ξεχνάμε ότι η μεγάλη επίθεση κατά της Ευρώπης άρχισε όταν η Κίνα συζητούσε να ανταλλάξει ένα μεγάλο κομμάτι του αμερικανικού χρέους και η Ρωσία ήθελε να τροποποιήσει τη μέτρηση μέρους των εξαγωγών της σε πετρέλαιο από δολάρια σε ευρώ.

Τώρα, λοιπόν, με την Ευρώπη στη γωνία, η αδύναμη ακόμη Αμερική (με τα πολλά όμως νομισματικά εργαλεία) φαίνεται να σχεδιάζει τον επόμενο γύρο, που είναι η διαμόρφωση τακτικής κατά της Κίνας με τη συμμέτοχη των Ευρωπαίων. Γι’ αυτό οι αναλυτές σε όλον τον κόσμο λένε ότι Μέρκελ και Πούτιν όλο και περισσότερο διευκολύνουν τους χειρισμούς Ομπάμα.

Δομικό πρόβλημα

Ο σχεδιασμός υπάρχει: «αναδεικνύουμε το δομικό πρόβλημα του ευρώ – έγινε τώρα λιγότερο σταθερό και ελκυστικό – και φροντίζουμε με τις κρίσεις χρέους να βάζουμε διαρκείς νάρκες στην ευρωπαϊκή συνοχή». Άλλωστε τα αμερικανικά σχέδια δεν ενοχλούνται (για να μην πούμε ότι συμπλέουν) με μία ελληνική αναδιάρθρωση (καλύτερα πριν, αλλά και) μετά το 2013. Εφόσον χρειαστεί, το ΔΝΤ μπορεί να συνδράμει στον προσωρινό μηχανισμό στήριξης της Ευρώπης επειδή η Ε.Ε. απλώς δεν θα μπορεί να δώσει είτε τα όσα έχει συμφωνήσει είτε, ακόμη περισσότερο, τα επιπλέον. Αυτό δηλαδή που μας λένε εδώ και μερικούς μήνες: «Είμαστε εδώ και σας καλύπτουμε».

Φαίνεται ότι στη φάση αυτή οι Αμερικανοί δεν καίγονται να χρεοκοπήσουμε άμεσα. Ίσως έχουν κάνει τον υπολογισμό τους: Να δώσουν περισσότερα, μέσω του ΔΝΤ, αλλά και να έχουν λαμβάνειν πολύ περισσότερα στο μέλλον, με πολύ μεγαλύτερη επιχειρηματική εμπλοκή στην Ελλάδα τις επόμενες δεκαετίες. Άλλωστε οι μεγάλες δυνάμεις επιθυμούν να βγουν από την κρίση με μεγαλύτερες σφαίρες επιρροής και χώρες με φθηνό εργατικό δυναμικό και τις πλουτοπαραγωγικές πηγές σε χαμηλές τιμές.

Αν η ευρωπαϊκή κρίση χρέους επεκταθεί και συμπεριλάβει τις ισπανικές τράπεζες, η εξέλιξη θα βολεύει τους Γερμανούς στη Γηραιά Ήπειρο, αλλά στη Λατινική Αμερική οι Αμερικανοί θα κυριαρχήσουν. Η Ουάσιγκτον, άλλωστε, δείχνει να ελέγχει ήδη την επόμενη γενιά καθεστώτων στις πετρελαϊκές χώρες του μουσουλμανικού τόξου της Αραβίας που εξεγείρονται η μια μετά την άλλη. Κι όλα αυτά συμβαίνουν την περίοδο που το Ισραήλ κερδίζει ζωτικό χώρο από την Ανατολική Μεσόγειο έως τη Μάλτα, τον οποίο ποτέ δεν είχε στην ιστορία του.

Πού οδηγούν όλα αυτά; Πλέον είναι και μαθηματικά βέβαιο ότι τα 110 δισ. της τρόικας για την Ελλάδα δεν επαρκούν. Αν πάμε σε αναδιάρθρωση μετά το 2013, με ενεργοποιημένο τον Μόνιμο Μηχανισμό, θα χρειαστεί να δανειστούμε ακόμη περισσότερο πριν από το 2013. Κάτι που θα πρέπει να διασφαλίσει τα ποσά την περίοδο λειτουργίας του προσωρινού μηχανισμού, ο οποίος όμως δεν διαθέτει περαιτέρω κεφάλαια – τουλάχιστον όχι εύκολα. Κάτι που φέρνει πιο νωρίς στην αυλή μας το ΔΝΤ. Και πιθανότατα μόνο του...

Το deal Εθνικής – Alpha

Το πρόβλημα, λοιπόν, από μια πιθανή αναδιάρθρωση και κούρεμα έρχεται για τις τράπεζες, οι οποίες ανέλαβαν τη... φιλοξενία των κρατικών ομόλογων (δηλαδή του χρέους) όλο αυτό το διάστημα. Αρχικά υπήρχαν εκτιμήσεις ότι τα κέρδη τους το 2011 θα είναι ανώτερα από το 2010, καθώς δεν θα επαναλαμβανόταν η έκτακτη φορολογική εισφορά και τα spreads των δανείων θα ήταν αυξημένα.

Με την πάροδο του χρόνου, όμως, τα πράγματα αλλάζουν.

Η χειρότερη χρονιά

Οι αυξημένες επισφάλειες και τα κόκκινα δάνεια, που χτυπούν το ένα ρεκόρ μετά το άλλο, δείχνουν ότι η χρονιά θα είναι χειρότερη, όχι μόνο σε επίπεδο αποτελεσμάτων, αλλά και επειδή οι πιέσεις για «συγχωνεύσεις τώρα» θα γίνουν ασφυκτικές μετά τα επόμενα stress test. Και οι πιέσεις δεν θα είναι θεωρητικές, αλλά πρακτικές. Τι μπορεί να προκύψει στις τράπεζες, αν γίνουν οι συγχωνεύσεις;

Ο πρώτος πόλος θα διαμορφωθεί αναμφίβολα γύρω από την Εθνική. Με δεδομένο ότι γενικότερα συμφέροντα, που είναι φιλικά διακείμενα προς τον όμιλο αυτό, διαθέτουν δύο σημαντικά κομμάτια της Alpha Bank, δεν θα πρέπει να αποκλείουμε ότι, παρά τα όσα έχουν ειπωθεί από τις δύο πλευρές, η σημαντικότερη εξέλιξη στον ελληνικό τραπεζικό κλάδο θα είναι το... classicο: η ένωση Alpha - Εθνικής.

Ποιος θα είναι ο δεύτερος πόλος; Ας αφήσουμε τη... φαντασία μας να οργιάσει. Σήμερα, από την αποτίμηση των 2,30 δισ. του ομίλου της Eurobank, η οικογένεια Λάτση ελέγχει το 40%, δηλαδή 1,12 δισ. Δεδομένου ότι η Eurobank θα αναγκαστεί να πάει σε αύξηση κεφαλαίου (ιδιαίτερα έπειτα από έναν «γάμο» Alpha - Εθνικής), η οικογένεια Λάτση είτε θα πρέπει να βάλει κάπου μισό δισ. για να διατηρήσει το ποσοστό της ή θα το δει να περιορίζεται στο 20%. Ήτοι: ο δεύτερος πόλος θα διαμορφωθεί ανάλογα με τις επιθυμίες της οικογένειας Λάτση. Εάν δηλαδή θα θελήσει να κρατήσει τον πλήρη έλεγχο της τράπεζας ή θα επικεντρωθεί στα ΕΛ.ΠΕ. και τις εξελίξεις στην ενέργεια, κάτι που ορισμένοι ήδη προεξοφλούν.

Άλλωστε, με τις κυπριακές τράπεζες να μην έχουν έδρα στην Ελλάδα (προσέξατε τη μετακόμιση της Marfin στις αγκάλες της μητρικής Marfin Laiki πριν από λίγες ημέρες), η αποτίμηση της Πειραιώς στα 1,57 δισ., του Τ.Τ. στα 930 εκατ. ευρώ και της ΑΤΕ λίγο πάνω από το μισό δισ. τις καθιστούν πλέον ασήμαντους παίκτες.

«Αναδιάρθρωση» στο Μέγαρο Μαξίμου!

«Κούπα μέσα στο ΣΕΦ»

«Η βολή χάθηκε επίτηδες γιατί θέλαμε να πάρουμε τη διαφορά στην παράταση», δήλωσε αρχικά ο Μάικ Μπατίστ και στη συνέχεια αναφέρθηκε στα λάθη: «Δεν βγάλαμε αρκετή ενέργεια και εμφανιστήκαμε κάπως κουρασμένοι και γι’ αυτό πιστεύω ότι και σε συνδυασμό με τα 23 λάθη που κάναμε, χάσαμε δίκαια».

Τέλος, για το πρωτάθλημα ο Αμερικανός σέντερ του Παναθηναϊκού τόνισε: «Θα έρθουμε ξανά εδώ στο ΣΕΦ για να πάρουμε κάποια νίκη και να κατορθώσουμε να πάρουμε το πρωτάθλημα».

Η εξειδίκευση τις …Άγιες Ημέρες: Μαχαίρι 8 δισ. σε επιδόματα και φοροαπαλλαγές

Ο Γολγοθάς της ελληνικής κοινωνίας συνεχίζεται, χωρίς προοπτικές ανάστασης – ίσως ούτε καν αποκαθήλωσης για μία “έντιμη” ταφή.

Μπορεί οι φράσεις να ηχούν βαριά, αλλά τις επόμενες ημέρες – κατά σύμπτωση, μεγαλοβδομαδιάτικα – θα εξειδικευθούν οι λεπτομέρειες της νέας δέσμης μέτρων που φέρνει η επικαιροποίηση του Μνημονίου. Και, προφανώς, δεν ενδιαφέρει τους πολίτες αν ...

ο υπουργός Οικονομικών τα χαρακτηρίζει ως …μη οριζόντια, κάθετα, διαγώνια ή ο, τιδήποτε άλλο.

Η ουσία είναι μία: άλλα 2,5 δισεκατομμύρια ευρώ θα φύγουν από τους φορολογούμενους! Είτε υπό τη μορφή της κατάργησης ή συρρίκνωσης ακόμη και κοινωνικών επιδομάτων, είτε υπό τη μορφή κατάργησης φοροαπαλλαγών.

Στο σχέδιο της κυβέρνησης για την περίοδο 2012-2015 προβλέπει έσοδα 2,5 δισ . ευρώ με τις εξής παρεμβάσεις:

• Εξορθολογισμός κοινωνικών επιδομάτων και εισαγωγή εισοδηματικών κριτηρίων

• Ενιαίος φορέας παροχής κοινωνικών παροχών

• Στόχευση προνοιακών επιδομάτων

Για την εξασφάλιση 3,5 δισ. ευρώ προβλέπονται μεταξύ άλλων:

• Μεγαλύτερος αριθμός και περισσότερο στοχευμένοι τακτικοί και προσωρινοί έλεγχοι

• Αποτελεσματικότερη είσπραξη ληξιπρόθεσμων οφειλών και προστίμων

• Αποτελεσματικότερη φορολόγηση της ακίνητης περιουσίας

• Αποδοτικότερη καταπολέμηση λαθρεμπορίου

Άλλα δύο δισ. θα προέλθουν από τη μείωση – κατάργηση φοροαπαλλαγών. Ειδικότερα προβλέπονται:

- Κατάργηση φορολογικών εκπτώσεων χωρίς κοινωνικό ή αναπτυξιακό όφελος.

- Επαναξιολόγηση όλων των απαλλαγών σε έμμεσους και άμεσους φόρους.

- Εφαρμογή κοινωνικών κριτηρίων στο ύψος των απαλλαγών και εκπτώσεων.

- Επανεξέταση των φόρων υπέρ τρίτων

Όλα τα μέτρα θα περιλαμβάνονται σε νέο νομοσχέδιο που θα έχει κατατεθεί στη Βουλή έως τις 15 Μαϊου.

Μονόδρομος ιδιωτών σε όλες τις ΔΕΚΟ

ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ: ΕΙΜΑΣΤΕ ΣΤΗΝ ΕΝΤΑΤΙΚΗ * 4ΕΤΙΑ ΣΚΛΗΡΗΣ ΛΙΤΟΤΗΤΑΣ * «ΠΡΟΕΔΡΕ, ΔΕΝ ΑΡΕΣΟΥΜΕ»

Ως μονόδρομο για την έξοδο της χώρας από την κρίση παρουσίασε χθες ο πρωθυπουργός το μεσοπρόθεσμο δημοσιονομικό πρόγραμμα 2011-2015, που συζητήθηκε στο υπουργικό συμβούλιο και προβλέπει, μεταξύ άλλων, την επέλαση των ιδιωτών σε όλες τις ΔΕΚΟ.

Με τις ομιλίες του στους υπουργούς και στη συνέχεια στους βουλευτές του ΠΑΣΟΚ και στα μέλη του Πολιτικού Συμβουλίου επιχείρησε να κατευνάσει τις εσωκομματικές αντιδράσεις και να ...

επιτύχει τη μέγιστη δυνατή συσπείρωση, τονίζοντας ότι «το διακύβευμα είναι η ανόρθωση της χώρας» και ότι «θα προχωρήσει με όσους θέλουν να αλλάξει η πατρίδα».

Ωστόσο, έντονη ήταν η κριτική που άσκησαν οι βουλευτές κατά τη συνεδρίαση της Κοινοβουλευτικής Ομάδας. Μίλησαν για αστοχίες της οικονομικής πολιτικής, απουσία σχεδιασμού των μεταρρυθμίσεων και συντονισμού, ενώ ορισμένοι τάχθηκαν υπέρ της αναδιάρθρωσης του δημόσιου χρέους.

Ο πρωθυπουργός, στην ομιλία του στην Κ.Ο., υποστήριξε ότι «η χώρα είναι στην εντατική, όμως το θέμα δεν είναι να περιγράφουμε την αλήθεια, αλλά να την αντιμετωπίζουμε». Ωστόσο, δεν απάντησε στο ερώτημα «πότε θα βγούμε από την κρίση;», που απασχολεί τον κόσμο. «Ο κόσμος ρωτάει πότε θα βγούμε από την κρίση. Συγκεκριμένη ημερομηνία δεν υπάρχει. Στο χέρι της Ελλάδας, στο χέρι όλων μας είναι να βγούμε νωρίτερα ή αργότερα. Το 2012 ίσως διαφανεί και η έξοδος, κι αν κάνουμε μέχρι το 2013 αυτά που πρέπει, δεν θα έχουμε κανέναν ανάγκη. Κι αυτό θα γίνει με το μεσοπρόθεσμο πρόγραμμα», είπε.

Ο κ. Παπανδρέου τάχθηκε και πάλι υπέρ της συναίνεσης, είπε, όμως, ότι αυτή δεν περιορίζεται στα κομματικά όρια, αλλά το ζητούμενο είναι η συναίνεση της κοινωνίας. Προειδοποίησε ότι δεν θα κάνει καμιά παρέκκλιση από το πρόγραμμα που εφαρμόζει και σημείωσε ότι θέλει τη δημιουργική κριτική και όχι την ασθένεια της ισοπέδωσης. Εξήρε τη στάση της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του ΠΑΣΟΚ, παρά την κριτική, που, όπως είπε, ασκεί.

Ο πρωθυπουργός με τις ομιλίες προϊδέασε για μια τετραετία σκληρής λιτότητας, καθώς, όπως είπε στο υπουργικό συμβούλιο, σε αυτά τα χρόνια θα πρέπει να επιτευχθούν δύο στόχοι:

* Η μείωση των κρατικών δαπανών από το 53%, που ήταν το 2009, στο 44% το 2015, δηλαδή κοντά στον μέσο όρο της Ε.Ε. και στα επίπεδα του 2003. Αυτές οι αυξημένες δαπάνες, είπε, προέρχονταν από δανεισμό, γι' αυτό εκτοξεύθηκαν το έλλειμμα και το χρέος.

* Η αύξηση των εσόδων από το 38%, που ήταν το 2009, στο 43%, στα επίπεδα του 2000.

Αναφερόμενος στη μετοχοποίηση και ιδιωτικοποίηση δημόσιων Οργανισμών, υπογράμμισε ότι θα γίνει με τέτοιο τρόπο, ώστε να διατηρηθεί ο στρατηγικός έλεγχος του Δημοσίου, που να επιτρέπει τη δημιουργία συνολικής αναπτυξιακής πολιτικής.

Ο κ. Παπανδρέου απέρριψε τη λύση της αναδιάρθρωσης του δημοσίου χρέους. Υπογράμμισε ότι αυτό που προέχει είναι η αναδιάρθρωση της χώρας και όχι η αναδιάρθρωση του χρέους ώστε να μην ξαναδημιουργηθούν υπερβολικά ελλείμματα και δημόσια χρέη. Επίσης είπε ότι η κυβέρνησή του θα κριθεί στο τέλος της θητείας του αποκλείοντας με αυτό τον τρόπο τις πρόωρες εκλογές.

Υπεραμύνθηκε της πολιτικής που περιέγραψε τονίζοντας ότι «ο άλλος δρόμος που κάποιοι ελαφρά τη καρδία προτείνουν είναι ο δρόμος της απομόνωσης της χώρας, της πτώχευσης και της εξαθλίωσης των πολιτών για χρόνια». Ο πρωθυπουργός επιτέθηκε στη Ν.Δ. λέγοντας ότι «η λογική της φυγομαχίας και του "άσ' το για αργότερα" της κυβέρνησης Καραμανλή κατέστρεψε την Ελλάδα».

Αντιδράσεις

Στο μεταξύ κατά τη συνεδρίαση της Κοινοβουλευτικής Ομάδα μίλησαν αρκετοί βουλευτές. Μεταξύ άλλων:

Ο Γ. Φλωρίδης υπογράμμισε ότι η αναδιάρθρωση δεν είναι ταμπού αλλά δεν προσφέρεται για άναρχη συζήτηση. Υποστήριξε ότι η κυβέρνηση πάσχει στον σχεδιασμό, στο σωστό μοίρασμα του κοινωνικού κράτους και στην εφαρμογή της πολιτικής. Ανέφερε επί παραδείγματι ότι δεν ανοίγουν τα κλειστά επαγγέλματα αλλά ανοιγοκλείνουν και η εκτεταμένη φοροδιαφυγή δεν αντιμετωπίζεται αλλά παρακάμπτεται.

Ο Πάρις Κουκουλόπουλος είπε ότι για πολλούς η αναδιάρθρωση μοιάζει αναπόφευκτη και τόνισε ότι χρειάζεται διακανονισμός του χρόνου αποπληρωμής και του επιτοκίου, ενώ ο Η. Θεοδωρίδης είπε ότι εμείς είμαστε αυτοί που πρέπει να δούμε την αναδιάρθρωση.

Ο Ε. Νασιώκας τάχθηκε υπέρ της συναινετικής αναδιάρθρωσης του δημοσίου χρέους τώρα σε συνεργασία με την Ε.Ε. και με «κούρεμα». Είπε ότι δεν υπάρχει πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων και ότι το επιτελείο συντονισμού της κυβέρνησης και το οικονομικό επιτελείο έχουν μεγάλο πρόβλημα.

Ο Κ. Σπηλιόπουλος είπε ότι «δεν έχουμε σχέδιο για την ανάπτυξη», ενώ ο Ν. Σαλαγιάννης τόνισε ότι υπάρχουν συγκεχυμένες αρμοδιότητες στην κυβέρνηση και το μοντέλο διακυβέρνησης έχει αποτύχει. Ο Π. Κουρουμπλής ζήτησε γενναίο δομικό ανασχηματισμό τώρα και υπενθύμισε τη φράση της Μελίνας στον Ανδρέα: «Πρόεδρε, δεν αρέσουμε».

Ο Απόστολος Κακλαμάνης είπε ότι τιμά τους υπουργούς που ανέλαβαν την οικονομία και το κράτος, τόνισε όμως ότι τα μεγαλύτερα σφάλματα έγιναν σε αυτούς τους δυο τομείς και σήμερα η δημόσια διοίκηση είναι χειρότερη από αυτή που παρέλαβε το ΠΑΣΟΚ από τη Ν.Δ. Αναφερόμενος στις αποδοκιμασίες,σημείωσε ότι είναι οργανωμένα από εκείνους που γνωρίζουν ότι ένα κόμμα σαν το ΠΑΣΟΚ δεν θα αντέξει να έχει νεκρ

Οπισθεν, σε χειρόγραφες δηλώσεις μετά την αποδιοργάνωση του Taxisnet

Το Υπουργείο καταργεί την υποχρεωτική ηλεκτρονική υποβολή για Ο.Ε, Ε.Ε και κοινοπραξίες.

Την υποχρεωτική ηλεκτρονική υποβολή δηλώσεων εισοδήματος για Ο.Ε., Ε.Ε., κοινωνίες, και κοινοπραξίες καταργεί με απόφαση του το υπουργείο Οικονομικών, αναγνωρίζοντας στην ουσία υπολειτουργία του δικτύου Τaxisnet για τις συγκεκριμένες δηλώσεις. Παράλληλα παρατείνεται μέχρι τις 5 Μαΐου η ηλεκτρονική υποβολή δηλώσεων για ελεύθερους επαγγελματίες, ατομικές επιχειρήσεις με βιβλία Α ή Β κατηγορίας κλπ.

Η ηλεκτρονική υποβολή των δηλώσεων ήταν στην πρώτη γραμμή της επικοινωνιακής πολιτικής του ΥΠΟΙΚ καθώς όπως το ίδιο υποστήριζε μέσω της βάσης δεδομένων που ...

δημιουργείται με αυτόν τον τρόπο, γίνονται διασταυρώσεις και εντοπίζονται κρούσματα φοροδιαφυγής.

Σήμερα έγινε ένα βήμα πίσω και πλέον οι δηλώσεις των παραπάνω εταιρειών (της παραγρ. 4 του άρθρου 2 του Κ.Φ.Ε.) ,θα υποβάλλονται προαιρετικά μέσω διαδικτύου, με τις καταληκτικές ημερομηνίες να ξεκινούν από 18 Απριλίου και να λήγουν στις 28 του ίδιου μήνα.

Παράλληλα, όσες δηλώσεις αφορούν σε ατομικές επιχειρήσεις, ελεύθερους επαγγελματίες που δεν τηρούν βιβλία ή τηρούν βιβλία Α΄ ή Β΄ κατηγορίας του Κ.Β.Σ., φορολογούμενων που απέκτησαν εισοδήματα από συμμετοχή σε Ε.Π.Ε., από ακίνητα, από κινητές αξίες κλπ. μπορούν να υποβληθούν μέχρι 5 Μαΐου, εάν αυτό γίνει μέσω του Taxisnet.

Υπενθυμίζεται πως η Πανελλήνια Ομοσπονδία Οικονομολόγων, με χθεσινή της ανακοίνωση ζητούσε από τον υπουργό Οικονομικών, να μην καταργήσει την ηλεκτρονική υποβολή αλλά να δώσει απλώς παράταση στις προθεσμίες και ταυτόχρονα χρόνο για να επιλυθούν οι όποιες τεχνικές δυσλειτουργίες που έχουν παρουσιαστεί στο taxisnet και ως ένα βαθμό δικαιολογούνται για ένα νέο σύστημα.

Σύμφωνα με τους οικονομολόγους, η υποβολή δηλώσεων στις εφορίες, "επιτρέπει την φοροδιαφυγή με αποτέλεσμα και πάλι την μείωση των κρατικών εσόδων, εξαφανίζει τις μειώσεις κόστους και χρόνου (ουρές και συνωστισμός στις ΔΟΥ, απώλεια χρόνου στην παραλαβή και καταχώρηση των δεδομένων από τους υπαλλήλους των ΔΟΥ), επιτρέπει την αναβίωση των γνωστών παρανόμων κυκλωμάτων, φορτώνει από τεχνική άποψη αντί να ανακουφίζει το όλο σύστημα της ηλεκτρονικής παραλαβής και επεξεργασίας, μειώνει τον ελεύθερο χρόνο των ελεγκτικών μηχανισμών και των ΔΟΥ και δεν τους επιτρέπει να ασχοληθούν με ελέγχους".

Στην ίδια γραμμή και η χθεσινή ανακοίνωση των εμπόρων (ΕΣΕΕ) που ζητούσαν παράταση μέχρι τέλος Μαϊου λόγω προβλημάτων στο Taxisnet. Αυτά σύμφωνα με τους ίδιους αφορούν σε:

• περιπτώσεις που κατά την υποβολή δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος νομικών προσώπων συνέβαινε μετάπτωση από το λογαριασμό του νομικού προσώπου στο λογαριασμό test με αποτέλεσμα εμφάνιση λανθασμένων στοιχείων.

• καθυστερήσεις του συστήματος και εμφάνιση μηνυμάτων σφάλματος με ταυτόχρονη διακοπή της επικοινωνίας με το Taxisnet.

• αδυναμία υποβολής δήλωσης Ε3 των επιτηδευματιών που επιθυμούσαν να υπαχθούν στον «αυτοέλεγχο» με μηδενικές δαπάνες ή με ζημιογόνα αποτελέσματα.

• προβλήματα εκτύπωσης των εντύπων και των δηλώσεων που έχουν τη μορφή pdf.

Ωστόσο το υπουργείο Οικονομικών, στην ανακοίνωσή του τονίζει πως "παρά τις φήμες “καλοθελητών”, οι οποίοι επιδιώκουν να δημιουργησουν αίσθηση υπολειτουργίας και “κατάρρευσης”, οι ηλεκτρονικές υπηρεσίες του TAXISNet λειτουργούν απρόσκοπτα, παρουσιάζοντας διαθεσιμότητα που τις περισσότερες μέρες ξεπερνά το 99%".

Εύλογα γεννάται η απορία γιατί από την στιγμή που το σύστημα λειτουργεί κανονικά καταργήθηκε η ηλεκτρονική υποβολή για ορισμένες δηλώσεις.

Πυροβολούν "αδιακρίτως" και προς "πάσα κατεύθυνση"!