Γνωμοδότηση-κόλαφος Συνηγόρου του Πολίτη (ΣτΠ) κατά ΕΦΚΑ για μη παροχή αναλυτικών ενημερωτικών σημειωμάτων στους συνταξιούχους
Ρεπορτάζ Νάσος Χατζητσάκος
Aντισυνταγματική και παράνομη είναι, σύμφωνα με νέο έγγραφο-βόμβα του Συνηγόρου του Πολίτη (ΣτΠ), η «ομερτά» που έχει επιβληθεί από τον ΕΦΚΑ και το ΕΤΕΑΕΠ σε βάρος των συνταξιούχων, με τη μη παροχή αναλυτικών ενημερωτικών σημειωμάτων σε σχέση με το «πώς» επανυπολογίστηκαν-μειώθηκαν κατά ένα μεγάλο ποσοστό οι επικουρικές το 2016 και οι κύριες συντάξεις στα τέλη του 2018.
Το συμπέρασμα αυτό προκύπτει από τη γνωμοδότηση «κόλαφο» του ΣτΠ κατά του«μαύρου» στην ενημέρωση των συνταξιούχων. Η επιστολή του Συνηγόρου πουέφερε στη δημοσιότητα η ΕΝΥΠΕΚΚ, επικεφαλής της οποίας είναι ο καθηγητής Αλ. Μητρόπουλος, απεστάλη στο υποκατάστημα Μισθωτών ΕΦΚΑ στην Αγία Παρασκευή στις 25 Φεβρουαρίου 2019.
Αφορμή για τη γνωμοδότηση «ράπισμα» του ΣτΠ κατά του ΕΦΚΑ και του ΕΤΕΑΕΠ είναι η μη χορήγηση απάντησης σε δικαιούχο επικουρικής, ο οποίος με αίτηση (από τις 5 Ιουνίου 2018) ζήτησε να του παρασχεθεί ενημέρωση για τον τρόπο με τον οποίο η σύνταξή του μειώθηκε-επανυπολογίστηκε το 2016.
Καμία απάντηση
Φυσικά, καμία απάντηση δεν του δόθηκε, όπως κανένα ενημερωτικό δεν έχει αποσταλεί στους συνταξιούχους για τον επανυπολογισμό που έγινε με βάση τον νόμο Κατρούγκαλου τόσο στις επικουρικές εδώ και δυόμισι χρόνια όσο και στις κύριες συντάξεις, στα τέλη του 2018. Στο έγγραφο του ΣτΠ υπογραμμίζεται ότι η μη παροχή ενημέρωσης αντίκειται στο Σύνταγμα. Ο Συνήγορος καλεί τα Ταμεία να δώσουν αναλυτικά σημειώματα τονίζοντας, μεταξύ άλλων: «Η πλήρης και ακριβής ενημέρωση των πολιτών για το ύψος, τον τρόπο υπολογισμού και τις αιτίες των περικοπών επί της σύνταξης που λαμβάνουν επιβάλλεται από τις συνταγματικές αρχές του κοινωνικού κράτους και του κράτους δικαίου, αλλά και από τη φύση της έννομης σχέσης κοινωνικής ασφάλισης ως ενοχής δημοσίου δικαίου».
«Ψαλίδι»
Σημειώνεται ότι με βάση τις καταγγελίες του μέλους της διοικούσας επιτροπής του ΚΕΠΕΑ/ΓΣΕΕ Κώστα Νικολάου περίπου 400.000 επικουρικές, αντί να επανυπολογιστούν, υπέστησαν οριζόντιες περικοπές (κάτι το οποίο, εφόσον πιστοποιηθεί, δύναται να προκαλέσει νέες προσφυγές για τη διεκδίκηση αναδρομικών της τάξης των 5.500 ευρώ).
Με δηλώσεις τους στη «δημοκρατία», έγκυροι νομικοί και συνδικαλιστικά στελέχη έχουν ενισχύσει την ορθότητα των καταγγελιών του κ. Νικολάου. Ο ειδικευμένος νομικός Δημήτρης Μπούρλος (στις 7 Οκτωβρίου '18) ανέφερε: «Κανείς δεν γνωρίζει πώς έγιναν ο επανυπολογισμός και η περικοπή των επικουρικών συντάξεων το 2016». Ο πρόεδρος της ΠΟΣΕ ΙΚΑ Βαγγέλης Θεοδωρίδης (στις 11 Νοεμβρίου '18) υποστήριξε: «Το ΕΤΕΑΕΠ, χωρίς καμία απολύτως αιτιολογία, προχώρησε στη μείωση των επικουρικών συντάξεων, σε ποσοστό 80%».
«Δεν αποκλείεται να εμπεριέχει δόλο η μη χορήγηση ενημερωτικών σημειωμάτων» για να αποτραπούν νέες προσφυγές, εκτίμησε πρόσφατα ο δικηγόρος και πρώην δικαστικός πληρεξούσιος του ΝΣτΚ Κωνσταντίνος Τσαγκαρόπουλος.
«Παράνομη η αναπροσαρμογή και των κύριων συντάξεων των πρώην δημοσίων υπαλλήλων»
Παράνομη είναι η αναπροσαρμογή που υπέστησαν οι συντάξεις των πρώην δημοσίων υπαλλήλων (ενδεχομένως όλων όσων επανυπολογίστηκαν) με βάση τον νόμο Κατρούγκαλου, λόγω της μη έκδοσης νέων συνταξιοδοτικών αποφάσεων, υποστηρίζει ο τέως διευθυντής Συντάξεων του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους (ΓΛΚ) Βασίλης Γούλας.
Ο τ. διευθυντής Συντάξεων του ΓΛΚ αναφέρει σε άρθρο του πως «η αναπροσαρμογή (επανυπολογισμός) αφορά την ανταποδοτική σύνταξη. Ως τέτοια, έπρεπε να γίνει αφενός από τη Διεύθυνση Απονομής Συντάξεων Δημόσιου Τομέα του ΕΦΚΑ, αφετέρου με έκδοση ατομικής συνταξιοδοτικής πράξης για κάθε συνταξιούχο από τον προϊστάμενο αυτής, η οποία κοινοποιείται υποχρεωτικά στους δικαιούχους». Σύμφωνα με τον κ. Γούλα, «χωρίς την έκδοση νέας ατομικής συνταξιοδοτικής πράξης εξακολουθεί να ισχύει η προηγούμενη με ποσό ανταποδοτικής σύνταξης αυτό που εκείνη έχει κανονίσει».
Ο τ. διευθυντής του ΓΛΚ επισημαίνει ότι όπου ο νόμος απαιτεί ατομική πράξη από τη Διοίκηση η έκδοση αυτής είναι υποχρεωτική για το αρμόδιο όργανο και σε καμία περίπτωση δεν επαφίεται στη διακριτική του ευχέρεια. Ο δε αρνούμενος να συμμορφωθεί προς τον νόμο καθίσταται υπόλογος για παράβαση νόμου.
«Αυτό ισχύει πολύ περισσότερο στη συγκεκριμένη περίπτωση», καταλήγει ο κ. Γούλας, «στην οποία ο ΕΦΚΑ επεμβαίνει σε περιουσιακό στοιχείο των συνταξιούχων, χωρίς καμία διοικητική πράξη που να αιτιολογεί και να τους ενημερώνει για την παρέμβασή του αυτή».
Παρ.4 Άρθρο 12
4.Α. Το ποσό της σύνταξης των ανωτέρω δικαιούχων υπολογίζεται επί του ποσού της σύνταξης που δικαιούται ή που έχει δικαιωθεί ο θανών σύζυγος και επιμερίζεται ως εξής:
α) Για τον επιζώντα σύζυγο ποσοστό 50% της σύνταξης. Εάν ο γάμος έλαβε χώρα μετά την απονομή της σύνταξης γήρατος του θανόντος, αυτή περιορίζεται ως ακολούθως:
Αν η διαφορά ηλικίας μεταξύ του αποβιώσαντος και του συζύγου του, αφαιρουμένου του διαστήματος του γάμου τους, είναι μεγαλύτερη από δέκα έτη, η σύνταξη του επιζώντος συζύγου, υφίσταται, για κάθε πλήρες έτος διαφοράς, μείωση που καθορίζεται σε:
1% για τα έτη από το 10ο έως και το 20ό έτος. 2% για τα έτη από το 21ο έως και το 25ο έτος.
3% για τα έτη από το 26ο έως και το 30ό έτος. 4% για τα έτη από το 31ο έως και το 35ο έτος. 5% για τα έτη από το 36ο και άνω.
β) Για τον διαζευγμένο, εφόσον ο γάμος είχε διαρκέσει δέκα (10) έτη έως τη λύση του με αμετάκλητη δικαστική απόφαση, το ποσό σύνταξης που δικαιούται ο χήρος επιζών σύζυγος επιμερίζεται κατά 75% για χήρο και 25% για διαζευγμένο. Για κάθε έτος εγγάμου βίου πέραν του δεκάτου (10ου) και μέχρι το τριακοστό πέμπτο (35ο) έτος διάρκειας του γάμου, το ποσοστό σύνταξης που δικαιούται ο χήρος μειώνεται κατά 1% στο χήρο και αυξάνεται αντίστοιχα κατά 1% στον διαζευγμένο. Προκειμένου περί έγγαμου βίου που διήρκησε πλέον των τριάντα πέντε (35) ετών έως τη λύση του κατά τα ανωτέρω, το ποσό σύνταξης που δικαιούται ο χήρος επιμερίζεται κατά 50% στο χήρο και 50% στον διαζευγμένο. Εάν ο θανών δεν καταλείπει χήρο, ο διαζευγμένος δικαιούται το αυτό ποσοστό του διαζευγμένου, κατά τα ως άνω, της σύνταξης που θα εδικαιούτο ο χήρος. Σε περίπτωση περισσοτέρων του ενός δικαιούχων διαζευγμένων το αναλογούν για τον διαζευγμένο κατά τα ως άνω ποσοστά ποσό σύνταξης κύριας και επικουρικής επιμερίζεται εξίσου μεταξύ αυτών.
γ) Για κάθε παιδί ποσοστό 25% της σύνταξης. Αν πρόκειται για παιδί ορφανό και από τους δύο γονείς, το παραπάνω ποσοστό διπλασιάζεται, εκτός αν το ορφανό παιδί δικαιούται σύνταξη και από τους δύο γονείς, οπότε το ποσοστό της δικαιούμενης σύνταξης δεν διπλασιάζεται.
Β. Το συνολικό ποσό της κατά μεταβίβαση σύνταξης του επιζώντος συζύγου και των τέκνων σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να υπερβαίνει το ποσό της σύνταξης του θανόντος. Σε περίπτωση που το άθροισμα των ποσοστών των δικαιούχων υπερβαίνει το ποσό της σύνταξης του θανόντος περιορίζεται ισόποσα το ποσοστό των τέκνων.
α) Το συνολικό ποσό της σύνταξης λόγω θανάτου του επιζώντος ή/και του διαζευγμένου συζύγου, δεν μπορεί να υπολείπεται του ποσού της εθνικής σύνταξης του άρθρου 7 του παρόντος νόμου που αντιστοιχεί σε είκοσι (20) έτη ασφάλισης. Εάν ο χρόνος ασφάλισης του θανόντος είναι μικρότερος των είκοσι (20) ετών, το ως άνω ποσό βαίνει μειούμενο κατά 1,25% για κάθε έτος ασφάλισης που υπολείπεται των είκοσι (20) ετών και μέχρι τη συμπλήρωση δεκαπέντε (15) ετών ασφάλισης. Για χρόνο ασφάλισης μικρότερο των δεκαπέντε (15) ετών, το ποσό της σύνταξης λόγω θανάτου του επιζώντος ή/και του διαζευγμένου συζύγου δεν μπορεί να υπολείπεται του ποσού των τριακοσίων εξήντα (360) ευρώ. Τα ποσά των προηγούμενων εδαφίων επιμερίζονται μεταξύ επιζώντος και διαζευγμένου συζύγου, σύμφωνα με τα ποσοστά που προβλέπονται στην υποπερίπτωση β΄ της περίπτωσης Α΄ της παραγράφου 4 του παρόντος άρθρου. β) Σε περίπτωση ύπαρξης δικαιοδόχων τέκνων, το συνολικό ποσό της σύνταξης λόγω θανάτου που δικαιούνται όλα τα δικαιοδόχα τέκνα υπολογίζεται, αντίστοιχα, ανάλογα με τα έτη ασφάλισης της προηγούμενης περίπτωσης και επιμερίζεται μεταξύ των δικαιοδόχων τέκνων, σύμφωνα με τα ποσοστά που προβλέπονται στην υποπερίπτωση γ΄ της περίπτωσης Α΄ της παραγράφου 4 του παρόντος άρθρου. Σε καμία περίπτωση το άθροισμα του ποσού της σύνταξης των δικαιοδόχων τέκνων δεν μπορεί να υπολείπεται των ανωτέρω, ανάλογα με τα έτη ασφάλισης του θανόντος, ποσών. Σε περίπτωση, όμως, ορφανών τέκνων και από δύο (2) γονείς, το ποσό της σύνταξης που χορηγείται σε έκαστο εξ αυτών δεν μπορεί να υπολείπεται των ανωτέρω ποσών. γ) Στις περιπτώσεις συνταξιούχων λόγω θανάτου του πρώην ΟΓΑ το ποσό της σύνταξης λόγω θανάτου που προκύπτει σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 99 του παρόντος νόμου για κάθε δικαιοδόχο πρόσωπο (επιζώντα ή/και διαζευγμένο σύζυγο και δικαιοδόχα τέκνα) δεν μπορεί να υπολείπεται των ποσών των ανωτέρω περιπτώσεων α΄ και β΄. Όταν χορηγείται το κατώτατο όριο σύνταξης λόγω θανάτου σε τουλάχιστον ένα (1) από τα δικαιοδόχα πρόσωπα δεν εφαρμόζονται τα δύο πρώτα εδάφια της περίπτωσης Β΄ της παρούσας παραγράφου.
Γ. Εάν ο θανών καταλείπει τέκνα και η σύνταξη καταβάλλεται στον επιζώντα σύζυγο μειωμένη, σύμφωνα με τα οριζόμενα στις παραγράφους 4 και 5 του παρόντος, το ποσό της σύνταξης που περικόπτεται επιμερίζεται στα τέκνα. Τα ανωτέρω εφαρμόζονται και στην περίπτωση που ο επιζών σύζυγος λαμβάνει το κατώτατο ποσό σύνταξης της περίπτωσης Β΄ της παρούσας παραγράφου.
Σε περίπτωση που εκλείψουν οι προϋποθέσεις για χορήγηση ποσοστού σύνταξης λόγω θανάτου στα τέκνα, το ποσό της σύνταξης που περικόπτεται δεν καταβάλλεται στον επιζώντα σύζυγο.
Σημαντικές αλλαγές στις συντάξεις χηρείας προανήγγειλε ο Τάσος Πετρόπουλος, ανακοινώνοντας δέσμη μέτρων για τα χρέη προς τα ασφαλιστικά ταμεία αλλά και αύξηση του ορίου οφειλών για τη συνταξιοδότηση.
Ο υφυπουργός Εργασίας προανήγγειλε την κατάργηση του ηλικιακού κριτηρίου των 55 ετών για τη σύνταξη χηρείας, ενώ προανήγγειλε και προγράμματα απασχόλησης σε όσους έχει προσωρινά ανασταλεί η χορήγησή της.
Η δέσμη μέτρων που προανήγγειλε ο Τάσος Πετρόπουλος
- Κατάργηση των προβλέψεων για αναστολή της καταβολής συντάξεων χηρείας με ηλικιακό κριτήριο τα 55 έτη. Με το σημερινό καθεστώς, αν ο δικαιούχος δεν έχει συμπληρώσει το 55ο έτος κατά τον χρόνο θανάτου του συζύγου, τότε, λαμβάνει τη σύνταξη για μία τριετία, διακόπτεται και επαναχορηγείται μετά το 67ο έτος της ηλικίας του).
- Την αύξηση του ισχύοντος ορίου της οφειλής προς τα ασφαλιστικά ταμεία ώστε οι οφειλέτες να μπορούν να συνταξιοδοτηθούν.
- Την ενίσχυση του προσωπικού των ασφαλιστικών ταμείων, μέσω ΟΑΕΔ και, στη συνέχεια, μέσω ΑΣΕΠ για την έκδοση των εκκρεμών συντάξεων.
Οι ενδιαφερόμενοι θα μπορούν να μπουν στην ηλεκτρονική πλατφόρμα και να υποβάλουν την σχετική αίτηση μέσω των κλειδάριθμων του Taxisnet.
Σήμερα Παρασκευή αναμένεται να αρχίσει, σύμφωνα με πληροφορίες, η υποβολή των ηλεκτρονικών αιτήσεων για το επίδομα ενοικίου.
Σύμφωνα με την αναπληρώτρια υπουργό Θεανώ Φωτίου το πρόγραμμα αναμένεται να καλύψει 260.000 νοικοκυριά. Η πρώτη καταβολή θα γίνει τον Απρίλιο όμως θα περιλαμβάνει αναδρομικά και πληρωμές για το πρώτο τρίμηνο του έτους.
Οι ενδιαφερόμενοι θα μπορούν να μπουν στην ηλεκτρονική πλατφόρμα και να υποβάλουν την σχετική αίτηση μέσω των κλειδάριθμων του Taxisnet.
Δημόσιοι υπάλληλοι, συνταξιούχοι του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, αλλά και η κυβέρνηση περιμένουν την απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας για τα αναδρομικά δώρα των Χριστουγέννων, του Πάσχα καθώς και του επιδόματος αδείας, τα οποία έχουν καταργηθεί από το 2013. Η απόφαση αυτή θα αποτελέσει «πιλότο» με βάση τον οποίο θα κριθεί η αναδρομική επιστροφή των δώρων σε εν ενεργεία δημοσίους υπαλλήλους και συνταξιούχους.
Η απόφαση του ΣτΕ αναμένεται να εκδοθεί εν μέσω προεκλογικής περιόδου και είναι πολύ πιθανόν να πυροδοτήσει έναν νέο γύρο παροχών και υποσχέσεων από όλα τα κόμματα. Το κόστος των αναδρομικών ξεπερνά τα 15 δισ. ευρώ.
Οι εν ενεργεία δημόσιοι υπάλληλοι, όπως και οι συνταξιούχοι, ελπίζουν ότι με την απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου της χώρας θα έρθει η οριστική και αμετάκλητη δικαίωσή τους σε ό,τι αφορά το ζήτημα της επιστροφής των καταργημένων δώρων Χριστουγέννων, Πάσχα και του επιδόματος θερινής αδείας και γι' αυτό καταθέτουν αγωγές. Στόχος τους είναι να κατοχυρωθούν απέναντι σε απόφαση του ΣτΕ που θα αποκλείει από τα αναδρομικά όσους δεν έχουν ασκήσει αγωγές.
Όσοι άσκησαν αγωγή μέχρι το τέλος του 2018 μπορούν να διεκδικήσουν 3.000 ευρώ από την κατάργηση του 13ου και 14ου μισθού για τις χρονιές 2016, 2017 και 2018. Αν τα αναδρομικά επιστραφούν, θα αφορούν τα κομμένα δώρα που δίνονταν έως το 2012. Δηλαδή 1.000 ευρώ για κάθε έτος (500 ευρώ δώρο Χριστουγέννων, 250 ευρώ δώρο Πάσχα και 250 ευρώ επίδομα αδείας). Με αγωγή που ασκείται μέσα στο 2019 μπορούν να διεκδικηθούν δώρα και επιδόματα αδείας για τις χρονιές 2017 και 2018, για τα οποία το δημοσιονομικό κόστος δεν υπερβαίνει τα 1,2 δισ. ευρώ.
Τι θα γίνει με τους συνταξιούχους
Η απόφαση του ανώτατου δικαστηρίου, πάντως, που θα κρίνει την τύχη του 13ου και του 14ου μισθού θα αποτελέσει οδηγό και για τα αναδρομικά των συνταξιούχων. Το πλήρες ποσό των 800 ευρώ (400 ευρώ δώρο Χριστουγέννων, 200 ευρώ δώρο Πάσχα και 200 ευρώ επίδομα αδείας) δικαιούνται οι συνταξιούχοι Δημοσίου, ΙΚΑ, ΟΑΕΕ, ΕΤΑΑ, ΝΑΤ άνω των 60 ετών και με συνολικές μηνιαίες αποδοχές έως 2.430 ευρώ. Συνταξιούχοι κάτω των 60 ετών ή και με συνολικό εισόδημα από συντάξεις πάνω από 2.500 ευρώ δεν δικαιούνται καθόλου δώρα, καθώς τα είχαν χάσει εξ ολοκλήρου από το 2010.
Οι ομιλίες του Προέδρου της ΕΝΥΠΕΚΚ κ. Α.Μητρόπουλου, του Οικ. Σύμβουλου των Ε.Α.Α. Ι.Αντωνιάδη και του εργατολόγου Νομ. Σύμβουλου της ΠΟΑΣΥ, Χ.Μπουκουβάλα για το θεμα, στο Πολεμικό Μουσείο (20/2/2019) . Η ΕΝΥΠΕΚΚ (διοργανώτρια της εσπερίδας) ΕΥΧΑΡΙΣΤΕΙ ΘΕΡΜΑ ΤΟΥΣ ΦΙΛΟΥΣ ΚΑΙ ΦΙΛΕΣ ΠΟΥ ΜΑΣ ΤΙΜΗΣΑΝ ΜΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΙΑ ΤΟΥΣ, ΤΟΥΣ ΟΜΙΛΗΤΕΣ ΤΗΣ ΕΣΠΕΡΙΔΑΣ , ΤΟ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΙΚΟ ΤΩΝ ΕΝΩΣΕΩΝ ΑΞΙΩΜΑΤΙΚΩΝ ΑΠΟΣΤΡΑΤΩΝ, ΤΟ ΠΟΛΕΜΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΦΙΛΟΞΕΝΙΑ ΚΑΙ ΠΑΡΑΜΕΝΕΙ ΣΤΙΣ ΕΠΑΛΞΕΙΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΤΩΝ ΣΥΜΠΟΛΙΤΩΝ ΜΑΣ ΟΤΑΝ ΟΙ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΟ ΑΠΑΙΤΟΥΝ...., :
Εκδόθηκε η εγκύκλιος που υπογράφει ο υφυπουργός Κοινωνικών Ασφαλίσεων, Τάσος Πετρόπουλος, η οποία αναφέρεται αναλυτικά στον τρόπο υπολογισμού της επικουρικής σύνταξης μισθωτών, ελεύθερων επαγγελματιών και αυτοαπασχολούμενων, που ασφαλίστηκαν πρώτη φορά πριν τις 31/12/2013 και έχουν καταθέσει αίτηση σύνταξης από την 1η/1/2015 και μετά.
Οι διευκρινήσεις της εγκυκλίου αφορούν τον υπολογισμό των επικουρικών συντάξεων, ο οποίος πλέον επιμερίζεται σε δύο περιόδους: Η πρώτη περίοδος υπολογισμού αφορά τα έτη ασφάλισης έως 31/12/2014, για την οποία η επικουρική υπολογίζεται με βάση ποσοστό αναπλήρωσης 0,45% για κάθε έτος ασφάλισης. Και η δεύτερη περίοδος αφορά τα έτη ασφάλισης από 1/1/2015 και μετά, όπου η επικουρική υπολογίζεται με βάση το διανεμητικό σύστημα προκαθορισμένων εισφορών με νοητή κεφαλαιοποίηση.
Επιπλέον στη εγκύκλιο προβλέπεται ότι στις περιπτώσεις συνταξιοδότησης με προϋποθέσεις μειωμένης σύνταξης λόγω γήρατος, το προβλεπόμενο ποσοστό μείωσης (1/200 για κάθε μήνα που υπολείπεται από το όριο ηλικίας πλήρους συνταξιοδότησης μέχρι πέντε έτη) εφαρμόζεται στο τμήμα της επικουρικής σύνταξης που αντιστοιχεί στο χρόνο ασφάλισης μέχρι 31/12/2014. Η μείωση δεν εφαρμόζεται στο τμήμα της επικουρικής σύνταξης που αντιστοιχεί στο χρόνο ασφάλισης από 1/1/2015 και μετά, το οποίο υπολογίζεται με το διανεμητικό σύστημα προκαθορισμένων εισφορών.
Επίσης, καθορίζεται η προσαύξηση επικουρικής σύνταξης λόγω καταβολής αυξημένων εισφορών ή παράλληλης ασφάλισης. Σύμφωνα, λοιπόν, με τις διατάξεις, προβλέπεται, μεταξύ άλλων, προσαύξηση του ποσού της επικουρικής σύνταξης για όσους κατέβαλλαν αυξημένες εισφορές ή είχαν παράλληλη επικουρική ασφάλιση σε περισσότερους του ενός ενταχθέντες στο ΕΤΕΑΕΠ (τ.ΕΤΕΑ) φορείς επικουρικής ασφάλισης, με ανάλογη εφαρμογή στο ΕΤΕΑΕΠ των διατάξεων της παρ. 1 του άρθρου 30, της παρ. 5 του άρθρου 36 και της παρ. 4 του άρθρου 17 του ν. 4387/2016, όπως ισχύουν, για όσους καταθέτουν αίτηση και συνταξιοδοτούνται από το ΕΤΕΑΕΠ από 1/1/2015 και μετά.
Η προσαύξηση 0,075% για καθεμία ποσοστιαία μονάδα (1%) επιπλέον εισφοράς για κάθε έτος που έχει καταβληθεί επιπλέον εισφορά επί του συντάξιμου μισθού στον οποίο υπολογίστηκε η επιπλέον εισφορά, εφαρμόζεται μόνο στο τμήμα της επικουρικής σύνταξης που αντιστοιχεί στο χρόνο ασφάλισης μέχρι 31/12/.2014 και το οποίο υπολογίζεται με το σύστημα καθορισμένων παροχών και με ετήσιο ποσοστό αναπλήρωσης 0,45% για κάθε έτος ασφάλισης επί του συντάξιμου μισθού.
Αναλυτικά η εγκύκλιος προβλέπει τα εξής:
Ι. ΠΕΔΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ
Οι διατάξεις του κοινοποιούμενου άρθρου 16 αφορούν όλους τους ασφαλισμένους του Κλάδου Επικουρικής Ασφάλισης του Ενιαίου Ταμείου Επικουρικής Ασφάλισης και Εφάπαξ Παροχών (ΕΤΕΑΕΠ) που ασφαλίστηκαν για πρώτη φορά μέχρι 31.12.2013, οι οποίοι καταθέτουν αίτηση συνταξιοδότησης από 1.1.2015 και εφεξής και συγχρόνως η καταβολή της σύνταξής τους αρχίζει από 1.1.2015 και μετά.
ΙΙ. ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΠΟΣΟΥ ΕΠΙΚΟΥΡΙΚΗΣ ΣΥΝΤΑΞΗΣ ΓΙΑ ΧΡΟΝΟ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΜΕΧΡΙ 31.12.2014
1. Σύμφωνα με το άρθρο 42 παρ. 5β του ν.4052/2012, όπως έχει τροποποιηθεί, για τους ασφαλισμένους μέχρι 31.12.2013, οι οποίοι καταθέτουν αίτηση συνταξιοδότησης από την 1.1.2015 και εφεξής (και με έναρξη καταβολής της σύνταξης από 1.1.2015 και εφεξής), το ποσό της επικουρικής σύνταξης αποτελείται από το άθροισμα δύο τμημάτων:
– το (Α) τμήμα της σύνταξης που αντιστοιχεί στο χρόνο ασφάλισής τους έως 31.12.2014 υπολογίζεται με βάση ποσοστό αναπλήρωσης 0,45% για κάθε έτος ασφάλισης επί των συντάξιμων αποδοχών κάθε ασφαλισμένου που υπεβλήθησαν σε εισφορές υπέρ επικουρικής ασφάλισης (συντάξιμες αποδοχές Χ έτη ασφάλισης Χ 0,45%) (υποπερ. βα).
– το (Β) τμήμα της σύνταξης που αντιστοιχεί στο χρόνο ασφάλισής τους από 1.1.2015 και εφεξής υπολογίζεται με το διανεμητικό σύστημα προκαθορισμένων εισφορών με νοητή κεφαλαιοποίηση, όπως αυτό εξειδικεύεται στην ΥΑ οικ.23123/785/7.6.2016 (Β΄1604) (υποπερ. ββ).
2. Εξυπακούεται ότι για ασφαλισμένους που υποβάλλουν αίτηση συνταξιοδότησης από 1.1.2015 και εφεξής, με έναρξη καταβολής της σύνταξης μετά την 1.1.2015, πλην όμως δεν έχουν πραγματοποιήσει χρόνο επικουρικής ασφάλισης από 1.1.2015 και μετά, το ποσό της επικουρικής τους σύνταξης υπολογίζεται αποκλειστικά σύμφωνα με την υποπερίπτωση βα του άρθρου 42 παρ. 5β του ν. 4052/2012, ήτοι 0,45% Χ έτη ασφάλισης Χ συντάξιμες αποδοχές. Για τον υπολογισμό, το σύνολο του χρόνου ασφάλισης μέχρι 31.12.2014 λαμβάνεται υπόψη με μαθηματική ακρίβεια δύο δεκαδικών ψηφίων.
3. Επίσης, στις περιπτώσεις συνταξιοδότησης με προϋποθέσεις μειωμένης σύνταξης λόγω γήρατος, το προβλεπόμενο από το άρθρο 145 παρ. 3 του ν. 3655/2008 (Α΄58) ποσοστό μείωσης (1/200 για κάθε μήνα που υπολείπεται από το όριο ηλικίας πλήρους συνταξιοδότησης μέχρι πέντε έτη) εφαρμόζεται στο (Α) τμήμα της επικουρικής σύνταξης που αντιστοιχεί στο χρόνο ασφάλισης μέχρι 31.12.2014, το οποίο υπολογίζεται σύμφωνα με την υποπερίπτωση βα του άρθρου 42 παρ. 5β του ν.4052/2012, όπως ισχύει μετά την αντικατάστασή της με το άρθρο 16 του ν. 4488/2017.
Το ανωτέρω ποσοστό μείωσης δεν εφαρμόζεται στο (Β) τμήμα της επικουρικής σύνταξης που αντιστοιχεί στο χρόνο ασφάλισης από 1.1.2015 και μετά, το οποίο υπολογίζεται με το διανεμητικό σύστημα προκαθορισμένων εισφορών με νοητή κεφαλαιοποίηση (υποπερ. ββ) ούτε φυσικά στους ασφαλισμένους από 1.1.2014 που συνταξιοδοτούνται πλήρως με το νέο σύστημα.
4. Προσαύξηση επικουρικής σύνταξης λόγω καταβολής αυξημένων εισφορών ή παράλληλης ασφάλισης.
Με την παρ. 2 του άρθρου 96 του ν. 4387/2016, όπως αυτή ισχύει μετά την αντικατάστασή της με την παρ. 1 του άρθρου 56 του ν. 4445/2016 (Α΄236), προβλέπεται, μεταξύ άλλων, προσαύξηση του ποσού της επικουρικής σύνταξης για όσους κατέβαλλαν αυξημένες εισφορές ή είχαν παράλληλη επικουρική ασφάλιση σε περισσότερους του ενός ενταχθέντες στο ΕΤΕΑΕΠ (τ.ΕΤΕΑ) φορείς επικουρικής ασφάλισης, με ανάλογη εφαρμογή στο ΕΤΕΑΕΠ των διατάξεων της παρ. 1 του άρθρου 30, της παρ. 5 του άρθρου 36 και της παρ. 4 του άρθρου 17 του ν. 4387/2016, όπως ισχύουν, για όσους καταθέτουν αίτηση και συνταξιοδοτούνται από το ΕΤΕΑΕΠ από 1.1.2015 και μετά (σχετ. οι εγκύκλιοι του 3 Υπουργείου με αριθμ. πρωτ.Φ80020/οικ.26308/Δ15.476/30.6.2016 με ΑΔΑ: ΩΤΝ4465Θ1Ω- ΣΕΕ και Φ80020/οικ.671/Δ15.12/31.1.2017 με ΑΔΑ: 63ΑΙ465Θ1Ω-11Ν).
Διευκρινίζεται ότι η ανωτέρω προσαύξηση της παρ. 1 του άρθρου 30 του ν. 4387/2016, όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει, ήτοι 0,075% για καθεμία ποσοστιαία μονάδα (1%) επιπλέον εισφοράς για κάθε έτος που έχει καταβληθεί επιπλέον εισφορά επί του συντάξιμου μισθού στον οποίο υπολογίστηκε η επιπλέον εισφορά, εφαρμόζεται μόνο στο (Α) τμήμα της επικουρικής σύνταξης που αντιστοιχεί στο χρόνο ασφάλισης μέχρι 31.12.2014 και το οποίο υπολογίζεται με το σύστημα καθορισμένων παροχών και με ετήσιο ποσοστό αναπλήρωσης 0,45% για κάθε έτος ασφάλισης επί του συντάξιμου μισθού (άρθρο 42 παρ. 5β υποπερ. βα του ν. 4052/2012).
Η προσαύξηση αυτή δεν ισχύει για τα πρόσωπα που εξαιρούνται σύμφωνα με το άρθρο 30 παρ. 1 του ν. 4387/2016, όπως ισχύει μετά την τροποποίησή του με το άρθρο 24 του ν. 4445/2016 και το άρθρο 7 του ν. 4488/2017.
ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗ: Για χρόνο ασφάλισης από 1.1.2014 και εφεξής (για τους ασφαλισμένους από την 1.1.2014) και για χρόνο ασφάλισης από 1.1.2015 και εφεξής (για τους ασφαλισμένους μέχρι 31.12.2013 που καταθέτουν αίτηση και συνταξιοδοτούνται από 1.1.2015), δεν εφαρμόζονται γενικές διατάξεις για μείωση ή προσαύξηση του ποσού της επικουρικής σύνταξης, καθώς κατά τον υπολογισμό της σύνταξης με το σύστημα νοητής κεφαλαιοποίησης και την ΥΑ οικ.23123/785/7.6.2016 (Β΄1604) λαμβάνονται υπόψη το ύψος των συσσωρευμένων ασφαλιστικών εισφορών στην ατομική μερίδα του ασφαλισμένου και το προσδόκιμο ζωής κατά τη συνταξιοδότηση.
5. Για τις συντάξεις που υπολογίζονται σύμφωνα με το άρθρο 42 του ν. 4052/2012, όπως αυτό έχει τροποποιηθεί και ισχύει, δεν προβλέπεται κατώτατο ή ανώτατο όριο επικουρικής σύνταξης λόγω γήρατος, αναπηρίας ή θανάτου.
Παράδειγμα: Ασφαλισμένος με 35 έτη και 4 μήνες επικουρικής ασφάλισης και συντάξιμες αποδοχές 1000 ευρώ, διακόπτει την εργασία και την επικουρική του ασφάλισή στις 30.4.2015, υποβάλλει αίτηση συνταξιοδότησης στο ΕΤΕΑΕΠ στις 15.5.2015 και η ημερομηνία έναρξης καταβολής της επικουρικής του σύνταξης είναι 1.6.2015. Το τμήμα της επικουρικής του σύνταξης για το χρόνο ασφάλισης μέχρι 31.12.2014 (35 έτη) υπολογίζεται ως εξής: 1000 Χ 35 Χ 0,45% = 157,50 ευρώ
Για τον υπολογισμό του (Α) τμήματος της επικουρικής σύνταξης που αντιστοιχεί στο χρόνο ασφάλισης μέχρι και 31.12.2014, λαμβάνονται υπόψη ως συντάξιμες αποδοχές των μισθωτών ο μέσος όρος των μηνιαίων αποδοχών του ασφαλισμένου που υπεβλήθησαν σε εισφορές υπέρ επικουρικής ασφάλισης (συμπεριλαμβανομένων των δώρων Χριστουγέννων, Πάσχα και επιδομάτων αδείας για τα οποία έχουν καταβληθεί εισφορές) για το χρονικό διάστημα από 1.1.2002 έως και 31.12.2014.
Ο μέσος όρος μηνιαίων αποδοχών του ασφαλισμένου προκύπτει από το πηλίκο της διαίρεσης του συνόλου των μηνιαίων αποδοχών του ασφαλισμένου επί των οποίων 4 έχουν καταβληθεί εισφορές υπέρ επικουρικής ασφάλισης (και μέχρι του ανωτάτου ορίου ασφαλιστέων αποδοχών όπως και όπου αυτό προβλεπόταν) δια του συνολικού χρόνου ασφάλισής του από 1.1.2002 μέχρι και 31.12.2014 (αναγόμενος ο χρόνος αυτός σε μήνες, π.χ. πλήρης μήνας για το τ. ΕΤΕΑΜ = 25 ημέρες ασφάλισης).
Για τον υπολογισμό των συντάξιμων αποδοχών λαμβάνονται υπόψη οι αποδοχές του ασφαλισμένου για κάθε ημερολογιακό έτος, αναπροσαρμοζόμενες σύμφωνα με την παρ. 4 του άρθρου 8 του ν. 4387/2016, όπως αυτή έχει προστεθεί με την παρ. 2 του άρθρου 94 του ν. 4461/2017 (Α΄38). Συνεπώς, οι αποδοχές του ασφαλισμένου για κάθε ημερολογιακό έτος προσαυξάνονται/αναπροσαρμόζονται κατά τη μεταβολή του μέσου ετήσιου γενικού δείκτη τιμών καταναλωτή (ΔτΚ) της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής.
Οδηγίες υπολογισμού συντάξιμων αποδοχών βάσει της μεταβολής του μέσου ετήσιου γενικού δείκτη τιμών καταναλωτή της ΕΛΣΤΑΤ έχουν ήδη δοθεί στον ΕΦΚΑ και το ΕΤΕΑΕΠ με το με αριθμ. πρωτ. οικ.15726/605/5.4.2017 έγγραφο του Υπουργείου μας, με ΑΔΑ: 7ΙΣΒ465Θ1Ω-ΘΕΒ.
Παράδειγμα 1 (υπολογισμός του μέχρι 31.12.14 ποσού σύνταξης):
Μισθωτός, ασφαλισμένος στο ΕΤΕΑΕΠ (τ. ΤΕΑΥΕΚ) με χρόνο επικουρικής ασφάλισης από 01/07/1988 έως 31/12/2015, αποχώρησε από την εργασία του την 31/12/2015, υπέβαλε αίτηση συνταξιοδότησης την 12/01/2016 και συνταξιοδοτείται την 1/2/2016.
Το συνολικό ποσοστό εισφορών επικουρικής ασφάλισης ήταν 7,2% επί του συνόλου των μηνιαίων αποδοχών για την περίοδο 01/07/1988 – 30/11/2013 και 6% για το υπόλοιπο διάστημα ασφάλισης.
Ο υπολογισμός των συντάξιμων αποδοχών του θα γίνει βάσει των μηνιαίων αποδοχών του, επί των οποίων έγιναν κρατήσεις για επικουρική ασφάλιση από το έτος 2002 έως το έτος 2014:
Ο υπολογισμός του (Α) τμήματος της επικουρικής σύνταξης για χρόνο ασφάλισης μέχρι τις 31/12/2014 είναι ως εξής:
Οι αποδοχές κάθε έτους από το 2002 έως και το 2014 αναπροσαρμόζονται κατά τη μεταβολή του γενικού ΔτΚ έως και το αμέσως προηγούμενο της συνταξιοδότησης έτος. Δηλαδή, οι αποδοχές του έτους 2002 αναπροσαρμόζονται με συντελεστή που αφορά το χρονικό διάστημα 2003-2015, οι αποδοχές του έτους 2003 με συντελεστή που αφορά το χρονικό διάστημα 2004-2015 κ.ο.κ.
Οι συντάξιμες αποδοχές ισούνται με το πηλίκο της διαίρεσης του συνόλου των μηνιαίων αποδοχών, αναπροσαρμοσμένων όπως παραπάνω περιγράφεται, δια του συνολικού χρόνου ασφάλισης κατά το παραπάνω διάστημα.
Επί των συνταξίμων αποδοχών εφαρμόζεται συντελεστής 0,45% για κάθε έτος ασφάλισης. Στην περίπτωση αυτή εφαρμόζεται αναλογικά το άρθρο 30 παρ. 1 του ν. 4387/2016, όπως ισχύει.
Παράδειγμα 2 (υπολογισμός του μέχρι 31.12.14 ποσού σύνταξης):
Μισθωτός, ασφαλισμένος στο ΕΤΕΑΕΠ (τ. ΕΤΕΑΜ), με χρόνο ασφάλισης από 01/07/1988 έως 30/05/2016 αποχώρησε από την εργασία του την 30/05/2016, υπέβαλε αίτηση συνταξιοδότησης στον επικουρικό φορέα την 02/06/2017 και συνταξιοδοτείται από την ίδια ημερομηνία.
Ο υπολογισμός των συντάξιμων αποδοχών του θα γίνει βάσει των μηνιαίων αποδοχών του επί των οποίων έγιναν κρατήσεις για επικουρική ασφάλιση από το έτος 2002 έως το έτος 2014:
Ο υπολογισμός του (Α) τμήματος της επικουρικής σύνταξης για χρόνο ασφάλισης μέχρι τις 31/12/2014 είναι ως εξής:
Οι αποδοχές κάθε έτους από το 2002 έως και το 2014 αναπροσαρμόζονται κατά τη μεταβολή του γενικού ΔτΚ έως και το αμέσως προηγούμενο της συνταξιοδότησης έτος.
Δηλαδή, οι αποδοχές του έτους 2002 αναπροσαρμόζονται με συντελεστή που αφορά το χρονικό διάστημα 2003-2016, οι αποδοχές του έτους 2003 με συντελεστή που αφορά το χρονικό διάστημα 2004-2016 κ.ο.κ.
Οι συντάξιμες αποδοχές ισούνται με το πηλίκο της διαίρεσης του συνόλου των μηνιαίων αποδοχών, αναπροσαρμοσμένων όπως παραπάνω περιγράφεται, δια του συνολικού χρόνου ασφάλισης κατά το παραπάνω διάστημα.
Επί των συνταξίμων αποδοχών εφαρμόζεται συντελεστής 0,45% για κάθε έτος ασφάλισης.
Για τους αυτοαπασχολούμενους και τους ελεύθερους επαγγελματίες, ως συντάξιμες αποδοχές για τον υπολογισμό του (Α) τμήματος της επικουρικής σύνταξης που αντιστοιχεί σε χρόνο ασφάλισης μέχρι και 31.12.2014, λαμβάνεται υπόψη το εισόδημα του ασφαλισμένου, το οποίο υπόκειται σε εισφορές υπέρ επικουρικής ασφάλισης για το χρονικό διάστημα από 1.1.2002 έως και 31.12.2014.
α. Ως εισόδημα νοείται το ποσό που θα αποτελούσε το ασφαλιστέο μηνιαίο εισόδημα, αν εκλαμβανόταν ως μηνιαία εισφορά το ποσό που πράγματι καταβλήθηκε για κάθε μήνα ασφάλισης κατά το ανωτέρω χρονικό διάστημα (από το έτος 2002 έως και το έτος 2014). Στο ποσό της ασφαλιστικής εισφοράς που πράγματι καταβλήθηκε για κάθε ασφαλισμένο συνυπολογίζεται, όπου υπήρχε, και η ασφαλιστική εισφορά που έχει καταβληθεί από τον εργοδότη.
Στην κατηγορία αυτή υπάγονται και οι μισθωτοί ασφαλισμένοι που χαρακτηρίζονται ως αμειβόμενοι με κυμαινόμενες αποδοχές, απασχολούμενοι σε συγκεκριμένες κατηγορίες και ειδικότητες (πχ μπάρμαν), οι οποίοι κατατάσσονταν μέχρι 31.12.2016 σε Ασφαλιστικές Κλάσεις Τεκμαρτών Ημερομισθίων και οι εισφορές τους υπολογίζονταν επί αυτών των κλάσεων. Οι μηνιαίες συντάξιμες αποδοχές τους υπολογίζονται, συνεπώς, ως το γινόμενο των κατά μήνα ημερών ασφάλισης επί το τεκμαρτό ημερομίσθιο που αντιστοιχεί στο έτος αναφοράς.
β. Για τους ασφαλισμένους με ποσό εισφοράς υπέρ επικουρικής ασφάλισης που προκύπτει ανάλογα με την αξία ή την ποσότητα επί των αγοραζομένων ή πωλουμένων προϊόντων, ως συντάξιμες αποδοχές – ασφαλιστέο μηνιαίο εισόδημα νοείται ο μέσος όρος μηνιαίων τεκμαρτών αποδοχών που προκύπτουν από την αναγωγή των πραγματικά καταβληθεισών μηνιαίων ασφαλιστικών εισφορών, των ετών 2002 έως και 2014, θεωρώντας ως ποσοστό εισφοράς το 6%
γ. Για τον υπολογισμό των συντάξιμων αποδοχών λαμβάνεται υπόψη το εισόδημα του ασφαλισμένου για κάθε ημερολογιακό έτος, αναπροσαρμοζόμενο κατά τη μεταβολή του μέσου ετήσιου γενικού δείκτη τιμών καταναλωτή (ΔτΚ) της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής, σύμφωνα με την παρ. 4 του άρθρου 8 του ν. 4387/2016, όπως ισχύει (σχετ. το με αριθμ. πρωτ. οικ.15726/605/5.4.2017 έγγραφο του Υπουργείου μας, με ΑΔΑ: 7ΙΣΒ465Θ1Ω- ΘΕΒ).
Παράδειγμα (υπολογισμός του μέχρι 31.12.14 ποσού σύνταξης):
Ιδιοκτήτης ενός πρατηρίου υγρών καυσίμων συνταξιοδοτείται από 1.1.2016 από το ΕΤΕΑΕΠ (τ. ΤΕΑΠΥΚ) με χρόνο ασφάλισης από 1.1.1976 έως 31.12.2015. Για το διάστημα 7 μέχρι 30.11.2012 το ποσό εισφοράς συνίσταται σε ποσοστό 4,950 τοις χιλίοις επί των ανά λίτρο προ ΦΠΑ τιμών των βενζινών, των πετρελαίων και του υγραερίου, τις οποίες καταβάλλει ο πρατηριούχος στον εν γένει έμπορο βενζίνης, πετρελαίου και υγραερίου για την αγορά των προϊόντων.
Ο υπολογισμός των συντάξιμων αποδοχών του για το χρονικό διάστημα από 1.1.2002 έως και 31.12.2014 διαμορφώνεται ως ακολούθως:
Για κάθε έτος k θεωρούμε σαν ετήσιο ποσό εισφοράς (Ck) το ποσό που έχει καταβληθεί με την αγορά των καυσίμων. Το ποσό αυτό διαιρείται με 6% για να προκύψουν οι ετήσιες αποδοχές Αk.
Αk = Ck/6%
Για το διάστημα από 1.12.2012 και εφεξής ως μηνιαίες συντάξιμες αποδοχές νοούνται τα ποσά των ασφαλιστικών κατηγοριών, όπως κάθε φορά διαμορφώνονται, επί των οποίων υπολογίζεται το ποσοστό εισφοράς κλάδου επικουρικής σύνταξης (6%). Στο παράδειγμα που ακολουθεί, η ασφαλιστική κατηγορία είναι η 12η (2.317,62 €).
Ο υπολογισμός των συντάξιμων αποδοχών του για επικουρική ασφάλιση από το έτος 2002 έως το έτος 2014 διαμορφώνεται ως εξής:
VI. ΣΥΝΤΑΞΙΜΕΣ ΑΠΟΔΟΧΕΣ ΤΟΥΛΑΧΙΣΤΟΝ 5 ΕΤΩΝ – ΠΛΑΣΜΑΤΙΚΟΙ ΧΡΟΝΟΙ
1. Υποπερίπτωση βαγ (συντάξιμες αποδοχές 5ετίας)
Σύμφωνα με την υποπερίπτωση βαγ του άρθρου 42 παρ. 5β του ν. 4052/2012, όπως αυτή προστέθηκε με το άρθρο 16 του ν. 4488/2017, αν για τον προσδιορισμό των συντάξιμων αποδοχών σύμφωνα με τα ανωτέρω δεν προκύπτουν ασφαλιστικά στοιχεία 8 από πραγματικό ή πλασματικό χρόνο ασφάλισης ή από προαιρετική ασφάλιση, για χρονικό διάστημα τουλάχιστον πέντε (5) ετών από 1.1.2002 μέχρι και 31.12.2014, τότε για τον υπολογισμό του (Α) τμήματος της επικουρικής σύνταξης που αντιστοιχεί στο χρόνο ασφάλισης έως και 31.12.2014, αναζητούνται τα ασφαλιστικά στοιχεία και κατά το πριν το έτος 2002 χρονικό διάστημα μέχρι τη συμπλήρωση συνολικά πέντε (5) ετών.
Παράδειγμα (υπολογισμός του μέχρι 31.12.14 ποσού σύνταξης):
Μισθωτός, ασφαλισμένος στο ΕΤΕΑΕΠ (τ. ΕΤΕΑΜ), με χρόνο επικουρικής ασφάλισης από 01/07/1988 έως 31/10/2003, συνέχισε εργαζόμενος ως ελεύθερος επαγγελματίας χωρίς αντίστοιχη επικουρική ασφάλιση έως την 30/10/2016 και υπέβαλλε αίτηση συνταξιοδότησης την 02/12/2016, συνταξιοδοτούμενος από την ίδια ημερομηνία.
Ο υπολογισμός των συντάξιμων αποδοχών του θα γίνει βάσει των μηνιαίων αποδοχών του επί των οποίων έγιναν κρατήσεις για επικουρική ασφάλιση.
Επειδή στο χρονικό διάστημα από το έτος 2002 έως και το έτος 2014 δεν συμπληρώνονται 5 έτη (αλλά 1 έτος και 10 μήνες), για την άντληση στοιχείων για τον προσδιορισμό των συντάξιμων αποδοχών θα αναζητηθούν σχετικά στοιχεία από το αμέσως προηγούμενο χρονικό διάστημα και, συγκεκριμένα, από 01/11/1998 έως 31/12/2001. Έτσι, το συνολικό χρονικό διάστημα αναφοράς είναι από 01/11/1998 έως 31/10/2003:
Ο υπολογισμός της επικουρικής του σύνταξης, που αφορά μόνο χρόνο ασφάλισης μέχρι τις 31/12/2014, είναι ως εξής:
Οι αποδοχές κάθε έτους από το 1988 έως και το 2003 αναπροσαρμόζονται κατά τη μεταβολή του γενικού ΔτΚ έως και το αμέσως προηγούμενο της συνταξιοδότησης έτος. Δηλαδή, οι αποδοχές του έτους 1998 αναπροσαρμόζονται με συντελεστή που αφορά το χρονικό διάστημα 1999-2015, οι αποδοχές του έτους 1999 με συντελεστή που αφορά το χρονικό διάστημα 2000-2015 κ.ο.κ.
Οι συντάξιμες αποδοχές ισούνται με το πηλίκο της διαίρεσης του συνόλου των μηνιαίων αποδοχών, αναπροσαρμοσμένων όπως παραπάνω περιγράφεται, δια του συνολικού χρόνου ασφάλισης κατά το παραπάνω διάστημα.
Επί των συνταξίμων αποδοχών εφαρμόζεται συντελεστής 0,45% για κάθε έτος ασφάλισης.
2. Υποπερίπτωση βαδ (πλασματικοί χρόνοι) Σύμφωνα με την υποπερίπτωση βαδ του άρθρου 42 παρ. 5β του ν. 4052/2012, όπως αυτή προστέθηκε με το άρθρο 16 του ν. 4488/2017, ως συντάξιμες αποδοχές που αφορούν χρόνο ασφάλισης που αναγνωρίζεται πλασματικά, ύστερα από την καταβολή του προβλεπόμενου ποσού εξαγοράς, ορίζεται το ποσό που θα αποτελούσε το μηνιαίο μισθό – εισόδημα, αν εκλαμβανόταν ως μηνιαία εισφορά το ποσό που καταβλήθηκε για την εξαγορά κάθε μήνα ασφάλισης.
Σημειώνεται ότι οι συντάξιμες αποδοχές υπολογίζονται στο αρχικό ποσό εξαγοράς, πριν την εφαρμογή τυχόν έκπτωσης που παρέχεται σε περίπτωση εφάπαξ καταβολής του ποσού.
Επίσης, το ποσό των συνταξίμων αποδοχών, που αφορούν το χρόνο ασφάλισης που αναγνωρίζεται ως πλασματικός, θα ληφθεί υπόψη για τον υπολογισμό του (Α) τμήματος της επικουρικής σύνταξης που αντιστοιχεί στο χρόνο ασφάλισης από 1.1.2002 έως και 31.12.2014, εφόσον η αίτηση αναγνώρισης έχει υποβληθεί κατά το ίδιο χρονικό διάστημα, ήτοι από 1.1.2002 έως και 31.12.2014 και θα αναπροσαρμοστεί με βάση τη μεταβολή του μέσου ετήσιου γενικού δείκτη τιμών καταναλωτή (ΔτΚ) της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής.
Στο δεύτερο εδάφιο της υποπερίπτωσης βαδ προβλέπεται ρητά ότι οι πλασματικοί χρόνοι που αναγνωρίστηκαν χωρίς εξαγορά (π.χ. χρόνος επιδότησης λόγω ασθένειας και χρόνος επιδότησης λόγω τακτικής ανεργίας) δεν συνυπολογίζονται για τον υπολογισμό του ποσού του ανωτέρω (Α) τμήματος της επικουρικής σύνταξης.
Παράδειγμα (υπολογισμός του μέχρι 31.12.14 ποσού σύνταξης):
Μισθωτός, ασφαλισμένος στο ΕΤΕΑΕΠ (τ. ΤΕΑΠΟΖΟ) για το χρονικό διάστημα από 01/06/1994 έως 31/12/2005, το 2014 αναγνωρίζει στο ΕΤΕΑΕΠ (τ. ΤΕΑΠΟΖΟ) πλασματικό χρόνο σπουδών 4 ετών, καταβάλλοντας το ανάλογο ποσό εξαγοράς και υποβάλλει αίτηση συνταξιοδότησης την 12/5/2015, με έναρξη καταβολής της επικουρικής του σύνταξης την ίδια ημερομηνία.
Ο υπολογισμός των συντάξιμων αποδοχών του θα γίνει βάσει των μηνιαίων αποδοχών επί των οποίων έγιναν κρατήσεις για επικουρική ασφάλιση το χρονικό διάστημα από 01/01/2002 έως 31/12/2005, ενώ για το χρόνο που εξαγοράστηκε το 2014, ως αποδοχές ορίζεται το ποσό που θα αποτελούσε τον ασφαλιστέο μηνιαίο μισθό, αν εκλαμβανόταν ως μηνιαία εισφορά το ποσό που καταβλήθηκε για την εξαγορά κάθε μήνα ασφάλισης.
Ο υπολογισμός των συντάξιμων αποδοχών του θα γίνει βάσει των μηνιαίων αποδοχών του από το έτος 2002 έως και το έτος 2014:
Ο υπολογισμός της επικουρικής του σύνταξης που αφορά χρόνο ασφάλισης μέχρι τις 31/12/2014 είναι ως εξής:
Οι αποδοχές κάθε έτους από το 2002 έως και το 2014 αναπροσαρμόζονται κατά τη μεταβολή του γενικού ΔτΚ έως και το αμέσως προηγούμενο της συνταξιοδότησης έτος.
Δηλαδή, οι αποδοχές του έτους 2002 αναπροσαρμόζονται με συντελεστή που αφορά το χρονικό διάστημα 2003-2014, οι αποδοχές του έτους 2003 με συντελεστή που αφορά το χρονικό διάστημα 2004-2014 κ.ο.κ.
Οι συντάξιμες αποδοχές ισούνται με το πηλίκο της διαίρεσης του συνόλου των μηνιαίων αποδοχών, αναπροσαρμοσμένων όπως παραπάνω περιγράφεται, δια του συνολικού χρόνου ασφάλισης κατά το παραπάνω διάστημα.
Επί των συνταξίμων αποδοχών εφαρμόζεται συντελεστής 0,45% για κάθε έτος ασφάλισης.
VII. ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ επί των συνταξίμων αποδοχών
1. Οι συντάξιμες αποδοχές αναπροσαρμόζονται έως και το προηγούμενο της συνταξιοδότησης έτος.
2. Στην περίπτωση μισθωτών ασφαλισμένων που έχουν καταβληθεί ασφαλιστικές εισφορές επί των δώρων εορτών και επιδόματος αδείας, για τον καθορισμό των συντάξιμων αποδοχών συνυπολογίζονται και οι ασφαλιστικές εισφορές που έχουν καταβληθεί επί των ποσών αυτών, και θεωρείται ότι προσαυξάνουν τις μηνιαίες αποδοχές του μήνα που καταβλήθηκαν.
3. Σε περίπτωση που δεν συμπληρώνεται ακέραιος αριθμός ετών ασφάλισης για το χρονικό διάστημα μέχρι 31.12.2014, για παράδειγμα ο ασφαλισμένος συμπληρώνει 30 έτη ασφάλισης 6 μήνες και 10 ημέρες ασφάλισης, για το χρονικό διάστημα πέραν του πλήρους έτους, δηλαδή για το διάστημα των 6 μηνών και 10 ημερών (6 Χ 25 + 10 = 160 ημέρες), λαμβάνει αναλογία του ποσοστού αναπλήρωσης, θεωρώντας ότι το έτος αντιστοιχεί σε 12 μήνες και κάθε μήνας σε 25 ημέρες ασφάλισης, δηλαδή στην προκειμένη περίπτωση το ποσοστό αναπλήρωσης, που αντιστοιχεί στο χρόνο ασφάλισης μέχρι και 31.12.2014, καθορίζεται σε 13,74% (0,45% Χ 30 + 0,45% Χ 160/300).
Επίσης, δείτε συμπληρωματική εγκύκλιο με έγγραφο της Εθνικής Αναλογιστικής Αρχής, στο οποίο περιλαμβάνονται οι πίνακες με τις Ράντες (χρονικής περιόδου 2015-2020) για τον υπολογισμό του ποσού της επικουρικής σύνταξης του ΕΤΕΑΕΠ 20_NOEM_2017_EGKYKLIOS_PETROPOYLOY_RANTES_EPIKOYRIKES_SYNTAXEIS